علی شمخانی مشاور امنیت ملی ایران با مذاکرات صلح امریکا و طالبان، مخالفت کرده‌است.

آقای شمخانی این سخنان را دیروز در نشست خبری پس از کنفرانس مشاوران امنیت ملی کشور‌های منطقه در تهران، بیان کرد.

او افزود، ایران با گفت‌وگوهای مخالف است که افغان‌ها و حکومت آن‌ها در آن اشتراک نداشته باشند.

آقای شمخانی گفت: "هر استراتژی، فیصله و تصمیمی‌که افغان‌ها در آن حضور نداشته باشند، نادرست و ناکام است."

در نشست تهران، مشاوران امنیت ملی افغانستان، چین، روسیه، هند، تاجکستان، ازبکستان و ایران، اشتراک داشتند.

مشاور امنیت ملی ایران در زمانی در بارۀ گفت‌وگو‌های امریکا و طالبان مخالفت می‌کند که مقام‌های افغان و امریکایی از روابط پنهانی تهران با طالبان نگران اند.

آن‌ها می‌گویند، تهران تا حدی با طالبان کمک مالی و تسلیحاتی می‌کند.

شماری از مهاجران افغان که از مرزهای ترکیه و ایران به افغانستان بازگشته‌اند می‌گویند: «پولیس ترکیه ما را لت‌وکوب کرد، دارایی‌هایمان را غارت کرد و در هوای سرد تنها رهایمان کرده است.»

بر اساس تحقیقات بخش ترکی بی‌بی‌سی که روز شنبه ششم سرطان نشر کرده، از میان ۵۰ مهاجر افغان در شهر وان ترکیه که قصد رفتن به اروپا را داشتند، ۲۰ نفر جان باخته‌اند و ۱۱ نفر دیگر به دلیل سرمازدگی اعضای بدن‌شان را از دست داده‌اند.

در این تحقیق با ۱۲ مهاجر افغان مصاحبه شده است که سن آن‌ها بین ۱۳ تا ۲۵ سال بوده است.

در این گزارش آمده که شهسوار، باشنده ولسوالی شیوه ولایت ننگرهار، یکی از همان ۵۰ نفری است که در مرز ترکیه و ایران در هوای سرد توسط نیروهای ترکیه بازداشت شده بود.

او اکنون در افغانستان است، اما معلول شده و هر دو پا و دست‌هایش را به دلیل سرما از دست داده است.

شهسوار به رادیو آزادی گفته است: «ترک‌ها به ما شلیک کردند و ما را محاصره کردند، هیچ راه فراری نبود. سه روز با آن‌ها بودیم، غذا نمی‌دادند، فقط ما را لت می‌کردند و آب می‌دادند. شبی که قرار بود رهایمان کنند، ما را زدند، بوت، جوراب و تمام وسایل‌مان را گرفتند و بعد ما را گروه‌گروه، هر هشت نفر، رها کردند.»

در گزارش بی‌بی‌سی آمده است که مهاجران افغان ادعا کرده‌اند پولیس ترکیه آن‌ها را چند روز در شرایط بسیار سخت نگه داشته، با میله‌های آهنی لت‌وکوب کرده، بوت‌ها، جوراب‌ها و وسایل‌شان را گرفته و سپس در دمای منفی ۱۵ درجه به صورت گروهی به مرز ایران بازگردانده است.

در این گروه گفته شده که به دلیل سرمازدگی، از جمله ۱۳ ساله عاصم و ۲۰ ساله شهسوار، اعضای بدن ۱۱ نفر قطع شده است.

بی‌بی‌سی گزارش داده است که به نقل از این مهاجران، در مسیر بازگشت ۲۰ مهاجر افغان جان باخته‌اند.

شهسوار همچنین به رادیو آزادی گفته است:

«در گروه ما ۵۲ نفر بودیم، ۳۰ نفر جان باخته بودند و ۱۴ نفر خودشان را به سفارت رسانده بودند، اما ۸ یا ۹ نفر دیگر ناپدید بودند.»

اما وزارت خارجه ترکیه این ادعاها را رد کرده است.

این وزارت به بی‌بی‌سی گفته است که نیروهای امنیت مرزی ترکیه در چارچوب قوانین ملی و بین‌المللی عمل می‌کنند و به کرامت انسانی احترام می‌گذارند.

به گفته این وزارت، به مهاجران بازداشت‌شده غذا، آب و خدمات صحی در چارچوب حقوق بشر ارائه می‌شود.

ترکیه و ایران از مسیرهای اصلی عبور مهاجران افغان به سوی اروپا هستند.

اما در این مسیر مرگبار، هر سال صدها مهاجر افغان جان می‌بازند یا ناپدید می‌شوند.

ترکیه که میزبان شمار زیادی از مهاجران افغان و سوری است، هر سال به نام مدیریت مهاجران از نهادهای بین‌المللی میلیون‌ها دالر کمک دریافت می‌کند.

پیش از این، سازمان‌های حقوق بشری از جمله عفو بین‌الملل و دیدبان حقوق بشر گزارش داده بودند که مقام‌های ترکیه و ایران مهاجران افغان را به شکل غیرقانونی اخراج می‌کنند و دسترسی آن‌ها به امکانات حفاظتی را محدود می‌سازند.

این اداره ملل متحد روز جمعه پنجم سرطان در گزارشی گفته که پس از بسته شدن مسیرهای تجاری پاکستان، ایران به مسیر اصلی تجارت افغانستان تبدیل شده و اکنون حدود ۶۰ درصد تجارت این کشور از طریق ایران انجام می‌شود.

برنامه جهانی غذا می‌گوید، طولانی‌تر و پرهزینه‌تر بودن مسیرهای جایگزین باعث افزایش بهای مواد غذایی، سوخت و محصولات زراعتی در افغانستان شده است.

این اداره همچنین هشدار داده که به دلیل کمبود شدید بودجه، امسال تنها خواهد توانست کمتر از یک‌سوم ۳.۷ میلیون کودک مبتلا به سوءتغذیۀ حاد را تحت درمان قرار دهد.

این محکمه گفته که برای ارزیابی وضعیت روانی او باید یک معاینهٔ مشترک روانی و روان‌شناختی جدید انجام شود تا مشخص گردد که آیا او در زمان ارتکاب جرم مسئولیت کیفری داشته یا خیر.

عبدالبشیر ۳۱ ساله، سال گذشته به اتهام قتل دو زن به ۲۵ سال زندان محکوم شده بود، اما سارنوالی استدلال کرده است که او دچار بیماری روانی است و باید به جای زندان تحت درمان ویژه قرار گیرد.

بر اساس تصمیم جدید محکمه، تنها دربارهٔ مسئولیت کیفری و نوع مجازات او تصمیم نهایی گرفته خواهد شد و اصل اتهام قتل مورد بررسی دوباره قرار نمی ‌گیرد.

این برنامه روز جمعه ۵ سرطان در اعلامیه‌ای گفت که واکسین پولیو کودکان را در برابر بیماری فلج‌کننده و سایر مشکلات جدی صحی محافظت می‌کند و برای ریشه‌کن کردن این بیماری، همکاری مردم ضروری است.

افغانستان و پاکستان هنوز دو کشوری در جهان هستند که ویروس پولیو در آن‌ها به‌طور کامل از بین نرفته است.

مقام‌های صحی تأکید می‌کنند که برای مصونیت کامل، کودکان باید تمام دوزهای توصیه‌شدهٔ واکسین پولیو را دریافت کنند.

وزارت صحت قزاقستان روز جمعه ۵ سرطان اعلام کرد که این هیئت شامل متخصصان ارتوپیدی، تروما یا آسیب جسمی، قلب، طب اطفال، جراحی عمومی، یورولوژی، امراض سینه و اپیدمیولوژی است.

این وزارت افزوده که هم‌زمان با اعزام این هیئت، قزاقستان ۳۱۸ اعشاریه ۸ تُن متریک کمک‌های بشردوستانه نیز به افغانستان فرستاده است.

این کمک ها برای رفع نیازهای صحی و بشردوستانه اختصاص یافته است.

این سازمان روز جمعه ۵ سرطان، هم‌زمان با روز جهانی مبارزه با مواد مخدر، در اعلامیه‌ای گفت که در حال حاضر از ۱۱ مرکز درمان اعتیاد و ۱۱ تیم صحی سیار در ۱۰ ولایت افغانستان حمایت می‌کند.

به گفتهٔ این سازمان، این مراکز خدمات درمان اعتیاد، خدمات صحت روانی و مراقبت‌های بازتوانی را ارائه می‌کنند.

سازمان جهانی صحت افزوده که مراکز درمانی و تیم‌های صحی سیار در کابل، کندهار و هلمند نیز فعال هستند و این سازمان از طریق آموزش کارکنان صحی، برنامه‌های درمان اعتیاد را نیز تقویت می‌کند.

به گفتهٔ مقام‌ها، دست‌کم ۱۵ شهروند افغان با وجود این که آب و هواطوفانی بودن وارد آب شده بودند.

افراد جان‌باخته ۱۲، ۱۴ و ۲۵ ساله بودند و عملیات جستجو برای یافتن فرد ناپدید شده تا روز جمعه همچنان ادامه داشت.

مقام‌ها افزوده‌اند که این افراد به منطقه‌ای از ساحل رفته بودند که به دلیل جریان شدید آب، شنا کردن در آن ممنوع است.

سازمان ملل متحد به مناسبت روز جهانی مبارزه با مواد مخدر می‌گوید این سازمان در کنار مردم افغانستان برای مقابله با چالش‌های مواد مخدر، تهدیدهای نو و یافتن راه‌حل‌ها ایستاده است.

دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد (UNODC) روز جمعه در صفحه ایکس خود با نشر یک اعلامیه تأکید می‌کند که فعالیت‌هایش بر پیشگیری، درمان و بازتوانی متمرکز است و در عین حال از جوامعی حمایت می‌کند که از تغییر سیاست‌ها در زمینه کشت کوکنار آسیب دیده‌اند.

پولیاک اوکه‌سیری، مسئول این دفتر در افغانستان، می‌گوید: «مشکل مواد مخدر هنوز یک چالش جدی است، زیرا بسیاری از مردم، به‌ویژه در مناطق روستایی، هنوز به خدمات باکیفیت پیشگیری، درمان و بهبود دسترسی ندارند.»

او می‌افزاید که در افغانستان مصرف مواد مخدر به‌گونه فزاینده از مواد سنتی مانند چرس و تریاک به مواد مصنوعی مانند متامفتامین (شیشه) و تابلیت K در حال تغییر است.

پس از آن‌که حکومت طالبان در اپریل ۲۰۲۲ ممنوعیت کامل بر کشت و تجارت کوکنار در افغانستان وضع کرد، کشت کوکنار در سال ۲۰۲۳ حدود ۹۵ درصد کاهش یافت. بر اساس معلومات UNODC، در سال ۲۰۲۵ نیز کشت کوکنار نسبت به سال قبل ۲۰ درصد دیگر کاهش یافته و به پایین‌ترین سطح تاریخی رسیده است.

شورای علمای شیعه افغانستان پنج‌شنبه‌شب با نشر اعلامیه‌ای در صفحه فیس‌بوک خود نسبت به بازداشت شماری از مسئولان مساجد و تکایا، جمع‌آوری بیرق‌های عزاداری، مسدود شدن حوزه علمیه خاتم‌النبیین و توقف نشرات تلویزیون تمدن ابراز نگرانی کرده است.

این شورا در بیانیه خود گفته است که در روزهای اخیر «شماری از مسئولان مساجد و تکایا به دلیل برافراشتن نمادهای عزاداری بازداشت شده‌اند» و همچنین بیرق‌ها و نمادهای عزاداری از برخی مساجد و حسینیه‌ها جمع‌آوری شده است.

در اعلامیه آمده است که توقف فعالیت تلویزیون تمدن و بسته شدن حوزه علمیه خاتم‌النبیین نیز نگرانی‌هایی را در میان جامعه شیعه افغانستان برانگیخته است.

شورای علمای شیعه خواستار رسیدگی مقام‌های ارشد طالبان به این موضوع شده و افزوده که « طی سال‌های گذشته و نیز در سال جاری، مراسم محرم بر اساس توافقات مشترک و در فضایی آرام و منظم برگزار شده و انتظار می‌رود همان چارچوب‌های توافق‌شده مورد توجه قرار گیرد.»

این شورا همچنین خواستار بازگشایی حوزه علمیه خاتم‌النبیین و ازسرگیری فعالیت تلویزیون تمدن شده و گفته است که این موضوع را پس از پایان مراسم عاشورا با مقام‌های طالبان مطرح خواهد کرد.

در بخش دیگری از این بیانیه، از عالمان دینی و سخنرانان مذهبی خواسته شده است که ضمن آگاه‌ساختن مردم از وضعیت موجود، بر حفظ وحدت، رعایت نظم عمومی و پیگیری مطالبات از مجاری قانونی تأکید کنند.

این در حالی است که شماری از شیعیان افغانستان می‌گویند پس از بازگشت طالبان به قدرت، محدودیت‌ها بر برگزاری برخی مراسم و نمادهای مذهبی در ایام محرم افزایش یافته است.

حکومت طالبان تاکنون به این اعلامیه واکنش نشان نداده است. با این حال، مقام‌های طالبان در سال‌های گذشته گفته‌اند که محدودیت‌های اعمال‌شده در ایام عاشورا با هدف تأمین امنیت و حفظ نظم عمومی اتخاذ می‌شود و هدف آن جلوگیری از برگزاری مراسم مذهبی نیست.

دفتر هماهنگی کمک‌های بشردوستانه‌ی سازمان ملل متحد (اوچا) می‌گوید که دولت سوئیس ۱.۹۵ میلیون دالر به صندوق بشردوستانه‌ی افغانستان کمک کرده است.

اوچا روز پنج‌شنبه، ۴ سرطان درصفحه ایکس خود نوشته این حمایت ها «به افرادی که زندگی‌شان در اثر بحران‌ها و رویدادهای ناگهانی مختل شده امید می‌بخشد.»

این کمک در حالی اعلام می‌شود که افغانستان همچنان با یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های بشردوستانه جهان روبه‌رو است.

براساس معلومات ملل متحد در سال جاری میلادی ۲۱.۹ میلیون نفر در افغانستان نیاز به کمک‌های بشردوستانه دارند.