یان ایگلند، سکرتر جنرال شورای مهاجرت ناروی گفته است پیامش به رهبران طالبان اینست که تصمیم دارند در سال ۲۰۲۳ به هفتصد هزار تن در افغانستان کمک کنند.

آقای ایگلند ناوقت دیروز دوشنبه در توییتر خود نوشت، اما زمانی کار خود را از سر می‌گیرند که به گفته‌اش ممنوعیت بر همکاران زن آن‌ها برداشته شود.

او که سرگرم دیدار از افغانستان است، نوشته است در جریان دو دهه به میلیون‌ها افغان در سراسر افغانستان اغلب در مناطق تحت کنترل طالبان کمک کرده اند.

وزارت اقتصاد حکومت طالبان دستور منع کار زنان در سازمان‌های داخلی و خارجی غیرحکومتی را در بیست و چهارم ماه دسامبر داد.

کشور‌ها و سازمان‌های مختلف بشمول شورای امنیت سازمان ملل متحد این اقدام طالبان را نکوهش کرده اند.

کمیسیون حقوق بشر پاکستان از تصمیم مقام‌های این کشور برای اخراج شماری از محصلان افغان از رشته‌های طب و طب دندان ابراز نگرانی کرده و گفته است که این موضوع تنها یک مسئله آموزشی نیست، بلکه به یک بحران بشری نیز تبدیل شده است.

بر اساس اعلامیه‌ای که روز چهارشنبه، ۱۸ سنبله، منتشر شده، تنها در شهر لاهور حدود ۱۰۰ محصل افغان در رشته‌های طب و طب دندان از این تصمیم متأثر می‌شوند که از میان آنان، حدود ۲۰ تا ۴۰ تن دختر هستند.

این نهاد افزوده که شماری از این محصلان برای دریافت حمایت حقوقی و کمک برای دسترسی به سرپناه امن نیز به این نهاد مراجعه کرده‌اند.

کمیسیون حقوق بشر پاکستان از حکومت این کشور خواسته است تا اصل «عدم بازگرداندن اجباری» را رعایت کند و پیش از بازگرداندن هر محصل، خطرات احتمالی در افغانستان را به‌صورت جداگانه بررسی کند.

کمیسیون حقوق بشر پاکستان تأکید کرده است که نگرانی‌های امنیتی و تنش‌های موجود میان اسلام‌آباد و کابل نباید به اخراج یا مجازات جمعی محصلان افغان منجر شود.

این در حالی است که شورای طبی و طب دندان پاکستان روز دوشنبه، ۱۶ سنبله، با صدور دستورالعملی، محصلان افغان را از ادامه تحصیل در پوهنتون‌ها و مؤسسات طبی دولتی و خصوصی این کشور منع کرد.

این شورا گفته است که این تصمیم بر اساس پالیسی ملی پاکستان برای اخراج افغان‌ها از رشته‌های «حساس حرفه‌ای» گرفته شده است. حدود ۸۰۰ محصل افغان در رشته‌های طبی در پاکستان تحصیل می‌کنند.

شورای طبی و طب دندان پاکستان همچنان دستور داده است که ثبت‌نام محصلان افغان برای سال تحصیلی جدید لغو شود و روند اخراج محصلان افغان در حال تحصیل در رشته‌های طبی، ظرف سه روز تکمیل شود.

یان ایگلند، مسئول شورای پناهندگان ناروی (NRC) می‌گوید هزاران خانواده‌ای که از ایران و پاکستان به افغانستان برگشته‌اند، با نیازهای جدی و حیاتی به سرپناه در زمستان پیشرو روبه‌رو هستند؛ اما بسیاری از این خانواده‌ها هیچ کمک بشردوستانه‌ای دریافت نمی‌کنند.

او روز چهارشنبه، ۱۸ سنبله، در صفحه ایکس خود نوشته است که در سه سال گذشته، حدود ۶ میلیون نفر از ایران و پاکستان مجبور به بازگشت به افغانستان شده‌اند. به گفته او، این افراد اغلب تنها با وسایل اند و دست خالی برگشتند و با مشکلات جدی در زمینه مسکن و یافتن کار برای تأمین نیازهای زندگی‌شان مواجه اند.

آقای ایگلند همچنان تصویری از یک خانواده بازگشته از پاکستان منتشر کرده است که در یک خیمه زندگی می‌کنند.

او می‌گوید که شمار کمی از کشورها هنوز به مردم افغانستان کمک می‌کنند و تنها شماری اندک نیز با مقام‌های افغانستان گفت‌وگو دارند تا برای تأمین حقوق دختران و زنان و دسترسی آنان به آموزش و کار، اقدام کنند.

این در حالی است که کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان، بازگشت حدود ۶ میلیون مهاجر از ایران و پاکستان به افغانستان در سه سال گذشته را بی‌سابقه خوانده است.

حامد کرزی، رئیس‌جمهور پیشین افغانستان، تصمیم مقام‌های پاکستان برای جلوگیری از ادامه تحصیل محصلان افغان در رشته‌های طبی را «اقدامی تأسف‌بار» خوانده و خواستار لغو آن شده است.

آقای کرزی روز پنج‌شنبه، ۱۹ سنبله، در صفحه ایکس خود نوشته است که آموزش جوانان، فعالیت‌های علمی و همکاری میان نهادهای علمی باید از اختلافات سیاسی میان کشورها جدا نگه داشته شود.

او همچنان از چهره‌های سیاسی و اجتماعی پاکستان که با این تصمیم مخالفت کرده و از حکومت این کشور خواسته‌اند در آن تجدیدنظر کند، قدردانی کرده است.

این درحالی است که شورای طبی و طب دندان پاکستان روز دوشنبه، ۱۶ سنبله، با صدور دستورالعملی، محصلان افغان را از ادامه تحصیل در پوهنتون‌ها و مؤسسات طبی دولتی و خصوصی این کشور منع کرد.

شورای طبی و طب دندان‌ پاکستان گفته است این تصمیم بر اساس پالیسی ملی این کشور برای اخراج افغان‌ها از رشته‌های حساس حرفه‌ای گرفته شده است. حدود ۸۰۰ محصل افغان در رشته‌های طبی در پاکستان تحصیل می‌کنند.

این شورا همچنان دستور داده است که ثبت‌نام محصلان افغان برای سال تحصیلی جدید لغو شود و روند اخراج محصلان افغانِ در حال تحصیل در رشته‌های طبی، ظرف سه روز تکمیل شود.

این تصمیم با واکنش های گسترده به شمول سازمان عفو بین‌الملل نیز مواجه شده است.

مؤسسه ماین پاکی «هلو ترست» گفته است که کاهش بودجه‌های بین‌المللی، عملیات پاک‌سازی مهمات مرگبار خوشه‌ای در افغانستان را با تهدید جدی روبه‌رو کرده‌است.

بر اساس گزارش «نظارت بر مهمات خوشه‌ای ۲۰۲۶» که روز سه شنبه ۱۷ سنبله توسط این مؤسسه منتشر شد، افغانستان در کنار هشت کشور دیگر از جمله اوکراین، سوریه و میانمار، در سال ۲۰۲۵ شاهد ثبت قربانیان جدید بوده است.

این گزارش هشدار می‌دهد که قطع و کاهش بودجه‌های جهانی، برنامه‌های پاک‌سازی زمین‌های آلوده را نه‌تنها در افغانستان، بلکه در موریتانیا و سومالیا نیز تا آستانه توقف پیش برده‌است.

استفاده از مهمات خوشه‌ای بر اساس معاهدات بین‌المللی در سال ۲۰۰۸ رسماً ممنوع اعلام شد، اما میراث مرگبار این سلاح‌ها تنها در سال گذشته میلادی جان بیش از یک هزار غیر نظامی را در سراسر جهان گرفته است.

به‌گفته هلو ترست، ۸۷ درصد از مجموع تلفات ثبت شده در سال ۲۰۲۵ را افراد ملکی، به‌ویژه کودکان تشکیل می‌دهند، رقمی‌که تخمین زده می‌شود آمار واقعی آن به مراتب بیشتر باشد.

مهمات خوشه‌ای که از زمین یا هوا فایر می‌شوند، با رهاسازی مجموعه‌ی از بمب‌های کوچک‌تر در مساحت وسیع، خطرات جانبی زیادی بر جا می‌گذارند.

بین ۱۰ تا ۴۰ درصد این مهمات فرعی، یکباره منفجر نمی‌شوند، بلکه در مزارع، جنگلات، سرک‌ها و مکاتب پخش می‌شوند، حتی دهه‌ها بعد زمانی‌‌که روی آنها فشار وارد شود، منفجر می‌شوند.

فرشته عباسی، کارشناس دیدبان حقوق بشر برای افغانستان می‌گوید، در بیش از پنج سال پس از به قدرت رسیدن دوبارۀ طالبان در افغانستان، زنان و دختران افغان همچنان به طور سیستماتیک از حقوق اساسی‌شان محروم می‌شوند، درحالی‌که خبر‌نگاران و سایر فعالان با آزار و اذیت مواجه می‌شوند.

فرشته عباسی، این را در پیام ویدیویی که روز چهارشنبه (۱۸ سنبله) در شبکۀ اکس منتشر شد، گفته است.

طالبان در سال ۲۰۲۱ میلادی پس از تسلط دوباره بر افغانستان، دختران بالاتر از صنف ششم را از آموزش منع کردند.

سپس زنان و دختران افغان از رفتن به پوهنتون‌ها منع شدند و کار زنان در بسیاری ادارات دولتی و همۀ مؤسسات و نهادهای غیر دولتی ممنوع شده‌است.

کمیتۀ بین‌المللی نجات بریتانیا (آی آر سی یو کی) می‌گوید، تا سال ۲۰۳۰ میلادی ممکن کابل نخستین شهر مدرن باشد که آب آن تمام می‌شود.

فلورا الکساندر رئیس این کمیته که بعد از یک هفته اقامت در افغانستان و بازدید از برنامه‌های کمیتۀ بین‌المللی نجات برگشته‌، روز چهارشنبه (۱۸ سنبله) در شبکۀ لینکد‌ن، نوشته که میلیون‌ها تن در افغانستان به کمک‌های بشردوستانه نیاز دارند و سیستم صحی این کشور در آستانه فروپاشی قرار دارد.

کمیته بین‌المللی صلیب سرخ نیز در گزارشی در سال ۲۰۲۵ هشدار داده بود که افغانستان با بحران کمبود آب روبه‌رو است و اعلام کرده بود که حدود ۳۳ میلیون تن در این کشور به آب مورد نیاز خود دسترسی ندارند.

تغییرات اقلیمی، مدیریت نادرست منابع آب، دهه‌ها جنگ و کاهش بارنده‌گی از جمله عواملی هستند که منابع آبی افغانستان را با خطر خشک شدن مواجه کرده‌اند.

مجاهد، چهارشنبه ۱۸ سنبله، در هشتمین کنفرانس خبری برنامه "حکومت در آیینه مطبوعات" به این موضوع پرداخت و از اسلام‌آباد خواست در این تصمیم بازنگری کند.

او افزود که وزارت تحصیلات عالی طالبان آمادگی کامل دارد تا دانشجویان افغان را که مجبور به ترک پاکستان می‌شوند، در نهادهای تحصیلی کشور جذب کند.

براساس دستور شورای طبی و طب دندان پاکستان که روز دوشنبه ۱۶ منتشر شد، همه محصلان افغان از ادامه تحصیل در پوهنتون‌ها و مؤسسات طبی دولتی و خصوصی این کشور منع شدند.

این شورا همچنان گفت که ثبت‌نام محصلان افغان برای سال تحصیلی جدید لغو شود و روند اخراج محصلان افغان برحال رشته‌های طبی در مدت سه روز تکمیل شود.

این اقدام حدود ۸۰۰ محصل افغان را که در رشته‌های طبی در پاکستان تحصیل می‌کنند، تحت تأثیر قرار خواهد داد.

در این میان دانشجویان دختر هم شامل اند که در صورت اخراج اجباری از پاکستان اجازه ادامه تحصیل در افغانستان تحت حاکمیت طالبان را نخواهند داشت.

این اقدام پاکستان انتقادات را نیز برانگخیته است از جمله سازمان عفو بین الملل، روزگذشته گفت که تصمیم شورای طبی و طب دندان پاکستان برای لغو ثبت‌نام محصلان افغان و بازگرداندن آنان به افغانستان، «تبعیض‌آمیز و خودسرانه» است.

یان ایگلند چهارشنبه ۱۸ سنبله، در صفحه ایکس خود نوشته است که برای پنجمین بار به افغانستان سفر کرده و دیده است که وضعیت زندگی مردم و حقوق سیاسی آنان به‌گونه پیوسته رو به وخامت است.

حکومت طالبان در بیش از پنج سال بازگشت به قدرت، آموزش بالاتر از صنف ششم را برای دختران منع کرده و همچنان محدودیت های گسترده بر کار و حضور زنان و دختران در جامعه وضع کرده است.

آقای ایگلند همچنین هشدار داد که همزمان با گسترش بحران بشری در افغانستان، کمک‌های بین‌المللی نیز به دلیل کمبود شدید بودجه کاهش یافته است.

یان ایگلند بار دیگر از کشورهای عضو ناتو انتقاد کرده و گفته است که آنان هنگام خروج از افغانستان وعده داده بودند که مردم این کشور را فراموش نخواهند کرد؛ اما اکنون دیده می‌شود که وعده‌های خود را فراموش کرده و مردم افغانستان را به‌کلی نادیده گرفته‌اند.

مرکز خبرنگاران افغانستان، بازداشت مؤقت ۱۲ خبرنگار و ضبط دوربین‌های آنان از سوی اداره امر به معروف و نهی از منکر حکومت طالبان در خوست را محکوم کرده‌است.

این مرکز روز سه‌شنبه «۱۷ سنبله» در اعلامیه‌ی به نقل از منابع محلی گفته که این خبرنگاران حوالی ساعت ۹:۳۰ صبح، هنگام پوشش خبری یک نمایشگاه کتاب در ناحیه دوم شهر خوست، از سوی محتسبان متوقف و سپس به‌گونه «تحقیرآمیز» به اداره امر به معروف انتقال داده شدند.

در اعلامیه آمده که خبرنگاران پس از چند ساعت آزاد شدند، اما وسایل تصویربرداری‌شان هنوز به آنان بازگردانده نشده‌است.

مرکز خبرنگاران افغانستان خواستار بازگرداندن فوری وسایل کاری خبرنگاران و پایان دادن به برخوردهای تحقیرآمیز با آنان شده‌است.

دفتر والی خوست در بیانیه‌ی دستگیری خبرنگاران را تکذیب کرد، اما اذعان داشت به خبرنگارانی‌که در حال پوشش خبری نمایشگاه بودند، از سوی نهاد حمایت از امر به معروف و نهی از منکر توصیه شده بود که از موجودات زنده عکس نگیرند.

مرکز خبرنگاران افغانستان هم گفته که این اقدام در چارچوب ممنوعیت نشر تصاویر موجودات زنده انجام شده که از اسد ۱۴۰۳ اجرایی شده و تاکنون در ۲۵ ولایت از ۳۴ ولایت کشور ابلاغ شده‌است.

دفتر هماهنگی سازمان ملل متحد (اوچا) به مناسبت روز جهانی سوادآموزی گفته است که کودکان در افغانستان با موانع جدی در زمینه آموزش روبه‌رو هستند.

این نهاد روز سه‌شنبه «۱۷ سنبله» در صفحه اکس خود تأکید کرده که سوادآموزی راه را برای دسترسی به دانش، فرصت و آینده‌ی امن‌تر هموار می‌کند و سرمایه‌گذاری پایدار در آموزش ضروری است.

هم‌زمان، تاج‌الدین ایواله، مسئول صندوق کودکان سازمان ملل متحد «یونیسف» گفته است که از هر ۱۰ کودک ۱۰ ساله در افغانستان، ۹ تن مهارت‌های ابتدایی خواندن را نیاموخته اند.

بر اساس آمار این نهاد، حدود ۲.۶ میلیون دختر در پنج سال گذشته از ادامه آموزش محروم شده‌اند.

طالبان پس از بازگشت به قدرت در سال ۲۰۲۱، آموزش دختران بالاتر از صنف ششم و تحصیل زنان در پوهنتون‌ها را ممنوع کرده‌اند.