ما اکنون زمینها را آماده میکنیم و کشت میکنیم.
این دهقانان میگویند که اگرچه از نظر درآمد، قیمت پنبه نسبت به گذشته کاهش یافته، اما با توجه به اینکه بسیاری از مناطق افغانستان در سالهای اخیر با خشکسالی روبهرو بوده و پنبه به آب کمتری نیاز دارد، آنها پس از برداشت چند محصول دیگر، با گرم شدن هوا اقدام به کشت آن میکنند.
سرپور، یک دهقان از ولسوالی اچین ولایت ننگرهار، به رادیو آزادی میگوید: "این فصلها به آب زیاد نیاز ندارد. در مراحل ابتدایی، مثلاً هر ۱۸ روز یا ماه یکبار آب داده شود نتیجه خوب میدهد. ما اکنون زمینها را آماده میکنیم و کشت میکنیم. از هر فصل گاهی ۳۰۰ سیر، گاهی ۴۰۰ و گاهی ۲۵۰ سیر پنبه به دست میآید که حدود یک لک، یک لک و ۸۰ هزار یا یک لک و ۲۰ هزار افغانی عاید دارد."
ما پنبه میکاریم، همین کار ما است. حالا آن را میکاریم و در آخر پاییز جمعآوری میکنیم.
او میگوید که هر سال در ۱۰ جریب زمین خود پنبه کشت میکند.
نور رحمان، یک دهقان از ولسوالی دهنهغوری ولایت بغلان که هنگام صحبت با رادیو آزادی در حال خرید تخم پنبه از بازار بود، افزود که این کشت سود زیادی دارد و پس از برداشت پنبه، دانههای آن را به حیوانات خود میدهد: "ما پنبه میکاریم، همین کار ما است. حالا آن را میکاریم و در آخر پاییز جمعآوری میکنیم. فصل ششماهه است. در بازار، یک سیر آن را با کنجاره به ۲۵۰ افغانی میفروشیم. به آب کمی نیاز دارد. در کشور ما هرچند هوا خشک است، اما با دو یا سه بار آبیاری حاصل میدهد. برای ما از دیگر محصولات بهتر است چون برای مالداری هم استفاده میشود."
این دهقانان همچنین از تفاوت کیفیت پنبه در ولایتهای مختلف سخن میگویند و تفاوت قیمت را ناشی از همین موضوع میدانند.
یک دهقان از ولسوالی چهاربرجک ولایت نیمروز که نخواست نامش در گزارش گرفته شود، از کاهش قیمتها ابراز نگرانی کرد: "قیمت در سالهای گذشته خوب بود، اما حالا که راه صادرات به پاکستان بسته شده، بسیار ارزان شدهاست. به همین دلیل امسال هنوز کسی پنبه خود را نفروخته، چون بسیار ارزان فروخته میشود و زحمتی که کشیده میشود جبران نمیکند، زیرا با دست جمعآوری میشود و به نیروی انسانی زیاد نیاز دارد."
او میگوید هر سال در نیم جریب زمین خود پنبه کشت میکند. این گیاه کود کیمیاوی زیادی نمیخواهد و در برابر آفات طبیعی نیز مقاوم است و بهزودی از بین نمیرود.
درحالیکه این دهقانان از نیاز کم آب و مقاومت این نبات در برابر شرایط طبیعی سخن میگویند، در حال حاضر ۳۱ ولایت افغانستان شاهد بارندهگیهای شدید و سیلابهای مرگبار هستند.
هرچند تصور میشود که این بارندهگیها و سیلابها به کاهش خشکسالی کمک کرده باشد، اما دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا) در گزارشی در جولای سال گذشته میلادی گفته بود که افغانستان در سالهای اخیر با پیامدهای رو به افزایش بحران اقلیمی، از جمله خشکسالی، گرمای بیسابقه، خطر سیلابها و کاهش قابل توجه تولیدات زراعتی و مالداری روبهرو است.
این نهاد سازمان ملل به همراه برخی دیگر از نهادهای بینالمللی نیز در گزارشهای مختلف خود گفتهاند که به دلیل نبود یک میکانیزم منظم و اثرات منفی تغییرات اقلیمی، بارندهگیها و سیلابها نهتنها خشکسالی را پایان نداده، بلکه بسیاری از زمینهای زراعتی و محصولات را نیز از بین برده است.
اما دهقانان مصاحبه شده در این گزارش میگویند اگر وسایل مدرن زراعتی، تخمهای اصلاحشده و امکانات پروسس برای آنان فراهم شود، افغانستان میتواند دوباره به یکی از تولید کنندهگان مهم پنبه در منطقه تبدیل شود.
برخی از متخصصان زراعت نیز کشت پنبه را با توجه به شرایط اقلیمی کنونی افغانستان، در مقایسه با برخی محصولات حساس دیگر، گزینه بهتر و محصولی با درآمد مناسب در داخل و خارج کشور میدانند.
قدرتالله رحمتی، متخصص زراعت و استاد پیشین پوهنزی زراعت پوهنتون هرات، به رادیو آزادی گفت: "این نبات مقاومت بالایی دارد، بنابراین با شرایط اقلیمی فعلی در افغانستان و جهان سازگار است. اگر آن را با سبزیجات و میوههایی مانند خربوزه، تربوز یا بادرنگ مقایسه کنیم، پنبه بدون شک از محصولات کمآببر است."
یادآوری میشود که پنبه از دههها به اینسو یکی از محصولات مهم صنعتی افغانستان بوده و در ولایتهایی چون هلمند، هرات، بغلان، کندز و بلخ بهطور گسترده کشت میشود و منبع مهمی برای کارخانهها و بازارهای داخلی است.
وزارت صنعت و تجارت حکومت طالبان میگوید پنبه افغانستان هر سال به کشورهای مختلف جهان صادر میشود و از نظر کیفیت نیز در سطح بالایی قرار دارد.
عبدالسلام جواد، سخنگوی این وزارت، روز دوشنبه «۲۴ حمل» به رادیو آزادی گفت که تنها در سال ۲۰۲۵ میلادی بیش از ۸۶ میلیون دالر از صادرات این محصول درآمد به دست آمده است: "پنبه افغانستان به پاکستان، ایران، قزاقستان، ازبکستان، چین، هند، امارات متحده عربی، عراق، ترکیه، استرالیا و دیگر کشورها صادر شده که وزن آن حدود ۱۰۴ هزار تُن و ارزش پولی آن بیش از ۸۶ میلیون دالر است."
اما در کنار این، اتاق تجارت و سرمایهگذاری افغانستان میگوید که در این اواخر در برابر صادرات موانع وجود دارد که مهمترین آن بسته شدن راهها با پاکستان است.
خانجان الکوزی، مشاور این اتاق، روز دوشنبه به رادیو آزادی گفت: "چون حالا تجارت ما با پاکستان بسته شده، مقدار زیادی از آن از طریق ایران به هند و از راه شمال به ازبکستان میرود، اما مانند گذشته پنبه به آن اندازه صادر نمیشود. ممکن است امسال میزان صادرات پنبه ما به حدود ۲۰ هزار تُن برسد، اما بازار آن ضعیف بوده است."
او افزود که امسال در هلمند، شمال و هرات پنبه زیاد تولید شده، اما بازار آن ضعیف بوده و اکنون تلاش میشود از طریق ازبکستان بازار دوباره بهبود یابد.