لینک‌های قابل دسترسی

خبر تازه
جمعه ۱۶ اسد ۱۴۰۵ کابل ۰۳:۴۸

جنگلات چه نقشی در حفاظت از محیط زیست در افغانستان دارند؟

جنگلات کنر
جنگلات کنر

هرچند عوامل گوناگونی در حفاظت از محیط زیست نقش دارند، اما شماری از باشند‌گان ولایت‌های مختلف افغانستان بیش از همه بر اهمیت جنگل‌ها در حفاظت از محیط زیست تأکید می‌کنند.

آن‌ها می‌گویند که جنگل‌ها افزون بر فواید دیگر، هوا را پاک می‌سازند و از وقوع سیلاب‌ها جلوگیری می‌کنند، موضوعی‌که به‌گفته آنان، این روزها مردم افغانستان به شدت از نبود آن آسیب می‌بینند.

محمدالله مسعود، باشنده ولسوالی میرزکه ولایت پکتیا می‌گوید:

"خوشحالم که در میان جنگل‌ها زنده‌گی می‌کنم. هر زمانی‌که فرصت پیدا کنم به جنگل می‌روم. آن‌جا طبیعت با من سخن می‌گوید، درختان برایم زمزمه می‌کنند، طبیعت غم‌هایم را از بین می‌برد و دلم را شاد می‌سازد."

او می‌گوید جنگل‌ها محیط زندگی‌شان را زیباتر ساخته و هر قدر هم که ذهن و جسم انسان خسته باشد، در جنگل آرامش پیدا می‌کند.

آقای مسعود می‌افزاید که جنگل‌ها نقش مهمی در پاکی هوای منطقه آنان داشته و او این موضوع را زمانی بیشتر احساس می‌کند که به شهر می‌رود یا از آن بازمی‌گردد:

در این قریه هوا بسیار پاک است. وقتی انسان صبح در باغ قدم می‌زند یا عصر به کوه می‌رود، احساس خوشی زیادی می‌کند و نفس کشیدن برایش بسیار راحت است.
محمدالله

"در این قریه هوا بسیار پاک است. وقتی انسان صبح در باغ قدم می‌زند یا عصر به کوه می‌رود، احساس خوشی زیادی می‌کند و نفس کشیدن برایش بسیار راحت است. دلیلش این است که قریه ما جنگل دارد و جنگل هم درختان فراوان دارد، اما در شهر هوا مرطوب نیست، انسان احساس نفس‌تنگی می‌کند و گرد و غبار زیاد است."

در بسیاری از شهرهای افغانستان مردم از آلودگی هوا شکایت دارند، مشکلی‌که به‌گفته مسئولان صحی، سبب بروز بیماری‌های مختلف نیز شده‌ است.

سرتاج الدین، باشنده ولسوالی چپه دره ولایت کنر نیز می‌گوید جنگل‌ها محیط زیست منطقه را سودمند ساخته و مردم از پرند‌گان گوناگون، آب‌های زلال و هوای پاک آن بهره می‌برند.

او همچنین می‌گوید که جنگل‌ها تا حد زیادی از وقوع سیلاب‌ها در کنر جلوگیری کرده‌اند، اما در مناطقی‌که جنگل‌ها قطع شده‌اند، مشکلات زیادی به وجود آمده است.

به باور او، نقش جنگل‌ها در حفاظت از محیط زیست بسیار مهم است: "مهم‌ترین فایده جنگل‌ها این است که هرجا جنگل آباد باشد، از سیلاب‌ها تا حد زیادی جلوگیری می‌شود. در جاهایی که جنگل‌ها قطع شده‌اند، سیلاب‌ها بیشتر رخ می‌دهند، زیرا هنگام بارندگی آب مهار نمی‌شود، اما در مناطقی‌که جنگل وجود دارد، آب جذب زمین می‌شود و از بین می‌رود. بنابراین، در جاهایی‌که جنگل از بین رفته باشد، سیلاب‌ها خسارات بیشتری وارد می‌کنند."

در سال‌های اخیر، سیلاب‌ها در ولایت‌های مختلف افغانستان خسارات سنگین جانی و مالی به مردم وارد کرده‌اند.

تخریبات سیلاب‌ها در افغانستان
تخریبات سیلاب‌ها در افغانستان

هرچند حکومت طالبان قطع جنگل‌ها را ممنوع اعلام کرده، اما پیش از این گزارش‌های زیادی درباره قطع جنگل‌ها و قاچاق چوب آن‌ها به خارج از کشور منتشر شده بود.

در چند سال گذشته و در دوران حاکمیت طالبان، بخش بزرگی از جنگل‌های افغانستان، به‌ویژه در ولایت‌های کنر و نورستان، در آتش‌سوزی‌ها از بین رفتند.

باشند‌گان محل ادعا می‌کنند که تاکنون هیچ اقدامی برای احیای این جنگل‌ها صورت نگرفته است.

شیر محمد حاتمی، سخنگوی وزارت زراعت، آبیاری و مالداری حکومت طالبان، تا زمان نشر این گزارش به پرسش‌های رادیو آزادی در این مورد پاسخ نداد.

اما در ویب‌سایت این وزارت آمده که افغانستان در حال حاضر یک میلیون و ۷۸۰ هزار هکتار جنگل دارد و برنامه‌ریزی شده که این رقم تا سال ۲۰۳۰ به یک میلیون و ۹۰۰ هزار هکتار برسد.

کارشناسان محیط زیست می‌گویند که حفاظت از جنگل‌ها و پایداری محیط زیست ارتباطی جدایی‌ناپذیر دارند.

آنان نقش جنگل‌ها را در جلوگیری از سیلاب‌ها و نیز در سایر بخش‌های حفاظت و مصونیت محیط زیست بسیار مهم و ارزشمند می‌دانند و می‌گویند کشورهایی که جنگل‌های بیشتری دارند، کمتر و کندتر با تغییرات اقلیمی مواجه می‌شوند، درحالی‌که کشورهای دارای مناطق بیابانی و جنگل‌های اندک، وضعیت برعکسی دارند.

از جمله این کارشناسان، ساحل دوران به رادیو آزادی گفت:

جنگل‌ها دمای هوا را متعادل نگه می‌دارند، در تنظیم بارند‌گی و حفظ رطوبت کمک می‌کنند. همچنین نقش مهمی در حفاظت از خاک دارند.
ساحل دوران

"جنگل‌ها منبع مهم تولید آکسیجن و جذب گاز کاربن دای‌اکساید هستند. اگر بخواهیم به بخش دیگری از اهمیت آن‌ها در حفاظت محیط زیست اشاره کنیم، تنظیم اقلیم است. جنگل‌ها دمای هوا را متعادل نگه می‌دارند، در تنظیم بارند‌گی و حفظ رطوبت کمک می‌کنند. همچنین نقش مهمی در حفاظت از خاک دارند، زیرا ریشه درختان خاک را تثبیت کرده و از وقوع سیلاب‌ها جلوگیری می‌کند. حفظ تنوع زیستی نیز که بر محیط زیست تأثیر مستقیم دارد، در جنگل‌ها صورت می‌گیرد و تعادل اکوسیستم نیز به آن وابسته است."

آقای دوران می‌افزاید که بهبود کیفیت محیط زیست تا حد زیادی به حفاظت و گسترش جنگل‌ها وابسته است.

این درحالیست که پنجم جون، روز جهانی محیط زیست است.

این روز در سال ۱۹۷۲ میلادی از سوی ملل متحد و در جریان کنفرانس محیط زیست انسانی نام‌گذاری شد و از سال ۱۹۷۳ به‌طور رسمی گرامی داشته می‌شود.

شعار امسال این روز "الهام‌گرفته از طبیعت؛ برای اقلیم و آینده ما" است.

ملل متحد هدف از گرامی‌داشت از روز جهانی محیط زیست را افزایش آگاهی عمومی درباره مشکلات محیط زیستی، تشویق دولت‌ها، شرکت‌ها و مردم به حفاظت از طبیعت، کاهش آلود‌گی آب، هوا و خاک، حفظ تنوع نباتی و حیوانی، مبارزه با تغییرات اقلیمی و استفاده پایدار از منابع طبیعی عنوان کرده است.

به رادیو آزادی، به این شماره پیام صوتی بگذارید 447832353931+

  • 16x9 Image

    حسیب‌الله تلاش

    حسیب‌الله تلاش (Haseebullah Talash) ادیتور ارشد بخش دیجیتال رادیو اروپای آزاد/ رادیو آزادی است که در مورد موضوعات افغانستان، پاکستان، منطقه و جهان گزارش می‌دهد.

XS
SM
MD
LG