آنان میگویند که حضور نیروهای امر به معروف طالبان و بازداشت زنان، باعث ایجاد فضای ترس و نگرانی در این ولایت شده است.
یک مرد باشنده این ولایت که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش گرفته شود به شرط تغییر صدا روز دوشنبه ۱۸ جوزا مشاهداتش را با رادیو آزادی چنین در میان گذاشت:
حضور زنان اگر بر اساس فيصدی بگویم حتی بیست درصد دیگر وقتها نبود در داخل بازار و کوچه. بسیار بسیار کم بود
«متأسفانه امروز حضور زنان اگر بر اساس فيصدی بگویم حتی بیست درصد دیگر وقتها نبود در داخل بازار و کوچه. بسیار بسیار کم بود. آن هم افرادی هم که بودند کوشش میکردند به نحوه پوشش خود از چیزی که هست بیش از حد بیشتر بگیرند که مبادا کدام فردی از طرف حکومت بر آنها بالاخره کدام ایرادی نگیرد و کدام موضوع ناگواری ایجاد نشود.»
برخی از زنان در هرات میگویند که روند بازداشت زنان در هرات همچنان ادامه دارد.
یک زن از هرات که نخواست نامش در گزارش گنجانده شود به شرط تغییر صدا روز دوشنبه ۱۸ جوزا چشم دید خود را با رادیو آزادی چنین در میان گذاشت:
«به خدا خود ما شاهد صحنه هستیم، هر لحظه میبینیم دیروز از پیش روی ما، از شصت و چهار متره، از جاده لیلهمی، از جاده شهر نو، از موترها پایین میکنند با پولیس های زن مستقیم به محبس می برند، میگویند که سه شب جزایی زندانی میکنند، دیگر معلوم نیست که سه شب جزایی می کنند یا نه حالا بسیار بگریز بگریز است وضعیت هرات در کل پرشور است .»
از موترها پایین میکنند با پولیس های زن مستقیم به محبس می برند
در این حال در برخی از ویدیوهایی که در شبکههای اجتماعی از بازداشت زنان در هرات منتشر شده، نیز دیده میشود که افراد وابسته به اداره امر به معروف و نهی از منکر طالبان شماری از زنان و دختران را بازداشت کرده و به موترهای مربوط به این اداره منتقل میکنند.
رادیو آزادی تاکنون نتوانسته زمان و محل دقیق ثبت این ویدیوها را بهگونه مستقل تأیید کند.
در حالی که روایتهای شاهدان از ادامه بازداشت زنان حکایت دارد، شماری از مقامها و نهادهای حقوق بشری نیز نسبت به این وضعیت ابراز نگرانی کردهاند.
نصیر احمد فایق، سرپرست نمایندگی دایمی افغانستان در سازمان ملل متحد که بهتازگی بهعنوان یکی از معاونان هشتاد و یکمین نشست مجمع عمومی سازمان ملل انتخاب شده میگوید بازداشت زنان به بهانه «بیحجابی» با اصول اسلامی و فرهنگ مردم افغانستان سازگار نیست.
او یکشنبه ۱۷ جوزا با نشر بیانیه در شبکه ایکس همچنین با اشاره به گزارشهایی درباره خشونت و آزار در زندانها، این بازداشتها را بخشی از سیاست طالبان برای محدود کردن آزادیهای اساسی زنان، حذف آنان از جامعه و گسترش ترس در میان زنان توصیف کرده است.
در عین حال نهاد های حقوق بشری از جمله سازمان حقوق بشری روا داری،جنبش شنبه های ارغوانی،جنبش زنان عدالتخواه،جنبش زنان به سوی آزادی،اتحاد فعالان حقوق بشر،شبکه مشارکت سیاسی زنان افغانستان و برخی از نهاد دیگر مدافع حقوق زنان بازداشت زندان و دختران در هرات را محکوم کرده اند.
از این میان سازمان حقوق بشری رواداری میگوید که بازداشت زنان و دختران در هرات باید فوراً متوقف شود و زنان بتوانند آزادانه و بدون ترس در جامعه حضور داشته باشند.
شهرزاد اکبر رئیس این سازمان روز دوشنبه ۱۸ جوزا به رادیو آزادی گفت:
خواستار آزادی فوری و بدون قید و شرط تمامی زنان هستیم و همچنین خواستار توقف تمام انواع آزار و بازداشت خودسرانه زنان
«ما به شدت در این مورد نگران هستیم، این ادامه سیاستهای تبعیض آمیز طالبان است. ما خواستار آزادی فوری و بدون قید و شرط تمامی زنان هستیم و همچنین خواستار توقف تمام انواع آزار و بازداشت خودسرانه زنان. افغانستان مبدل شده به یک زندان کلان به زنان، به کرامت انسانی زنان، به حریم شخصی زنان، به، به بدن زنان، به پوشش زنان تعرض وجود دارد از سوی طالبان مداوم است.»
پیش از این نیز شماری از زنان و دختران در هرات به رادیو آزادی گفتند با آنکه حجاب اسلامی را رعایت می کنند، در هفتههای اخیر محدودیتهای مربوط به نوع پوشش، داشتن محرم و رفتوآمد آنان از سوی محتسبان امر به معروف و نهی از منکر طالبان افزایش یافته است.
این در حالی است که چند منبع آگاه، بدون ذکر نام، در گفتگو با رادیو آزادی ادعا کردند که روز جمعه در شماری از مساجد هرات، امامان در خطبههای نماز جمعه به مردم هشدار دادهاند که زنان باید آنچه را «حجاب اسلامی» خوانده شده رعایت کنند؛ در غیر آن با برخورد قانونی، از جمله بازداشت و انتقال به زندان، روبهرو خواهند شد.
سیفالاسلام خیبر، سخنگوی وزارت امر به معروف و نهی از منکر حکومت طالبان ، يوسف سعیدی سخنگوی والی طالبان در هرات و شیخ الحدیث عزیز الرحمن مهاجر رئیس امر به معروف و نهی از منکر حکومت طالبان در این ولایت به پرسش های رادیو آزادی در این مورد پاسخ ندادند.
حکومت طالبان همواره مدعی است که حقوق زنان و دختران در افغانستان در چهارچوب شریعت اسلام تامین است.
در این حال رادیو حریت، رسانه نزدیک به حکومت طالبان، روز دوشنبه ۱۸ جوزا به نقل از سیفالاسلام خیبر، سخنگوی وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان، گزارش داده که او در گفتوگو با این رسانه، گزارشهای مربوط به بازداشت زنان در هرات را رد کرده و آنها را «شایعات بیاساس» خوانده است.
همزمان، شیخ محمد خالد حنفی، وزیر امر به معروف و نهی از منکر طالبان، در نوار صوتی که از سوی رادیو و تلویزیون ملی افغانستان تحت کنترل طالبان روز یکشنبه ۱۷ جوزا منتشر شده، بدون اشاره مستقیم به رویدادهای هرات، بر اجرای «نظام اسلامی» تأکید کرده است.
پیش از این هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) از بازداشت و توقیف شماری از زنان در ولایت هرات به دلیل آنچه عدم رعایت پوشش مورد نظر طالبان عنوان شده، ابراز نگرانی کرده و روز یکشنبه، ۱۷ جوزا، در صفحه ایکس خود نوشت که این موضوع نگرانیهای جدی حقوق بشری را برمیانگیزد.
این نهاد از مقامهای طالبان خواسته است که به حقوق اساسی شهروندان احترام بگذارند و از اقدامات محدودکننده علیه زنان خودداری کنند.