در ماه اپریل ۲۰۲۶، حدود ۹۷۴ هزار و ۵۰۰ نفر تحت وضعیت اقامتی ویژهای که برای پناهجویان اوکراینی در پولند در نظر گرفته شده است، ثبت بودند.
این رقم تا اوایل سپتمبر به ۸۶۸ هزار نفر کاهش یافت؛ یعنی حدود ۱۱ درصد کاهش را نشان می دهد
این رقم تا اوایل سپتمبر به ۸۶۸ هزار نفر کاهش یافت؛ یعنی حدود ۱۱ درصد کاهش را نشان می دهد.
گزارشهای رسانههای پولندی نشان دادهاند که افزایش خصومت علیه پناهجویان باعث خروج آنان از این کشور شده است. شماری از اوکراینیها پولند را ترک کردهاند، اما اوکراینیهای ساکن این کشور میگویند بخش بزرگی از این کاهش، ناشی از موانع اداری و بروکراتیک است، نه درگیری و تنش در خیابانها.
بوهدان کونسور، کارشناس امور مهاجرت در «خانه اوکراین» در وارسا، به رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی گفت که تغییر قانون در ماه مارچ، پناهجویان اوکراینی را ملزم کرده تا هنگام عبور از مرز، بهگونه صریح به مأموران مرزی اعلام کنند که قصد دارند در پولند درخواست حمایت موقت بدهند.
اما او میگوید بسیاری از اوکراینیها «زمانی از این موضوع آگاه میشوند که به اداره مهاجرت میروند و در آنجا به آنان گفته میشود که ورودشان به پولند بهعنوان ورود گردشگری ثبت شده است.»
کونسور میگوید بسیاری از اوکراینیهایی که او به آنان کمک کرده، گفتهاند که در مرز هیچ پرسشی از آنان نشده و در ایستهای بازرسی نیز هیچ اطلاعاتی درباره قانون جدید ندیدهاند.
اوکراینیهایی که بهعنوان گردشگر وارد پولند میشوند، اجازه ندارند برای دریافت وضعیت حمایت موقت درخواست بدهند.
آنا سوبیسکا-تکیین، سخنگوی گارد مرزی پولند، این جزئیات قانونی را در گفتوگو با رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی تأیید کرد.
او در یک ایمیل گفت:«یک شهروند اوکراینی که قصد دارد برای استفاده از حمایت موقت وارد پولند شود، باید این قصد خود را هنگام بررسی مرزی بهگونه واضح به مأمور گارد مرزی اعلام کند.»
این سخنگو افزود: «این موضوع مهم است، زیرا در صورت نبود چنین اعلامی، ورود فرد ممکن است بر اساس مقررات عمومی مربوط به سفر بدون ویزا ثبت شود.»
در آغاز ماه سپتمبر، تغییر قانونی دیگری نیز اجرایی شد که به دلیل اسنادی که اوکراینیها برای ورود به پولند استفاده کرده بودند، شمار زیادی از آنان را از ثبت حمایت موقت خارج کرد.
در جریان موج نخست فرار اوکراینیها از تهاجم روسیه در سال ۲۰۲۲، بسیاری از آنان توانستند بدون داشتن پاسپورت معتبر، حمایت موقت دریافت کنند.
آنان برای تثبیت هویت خود از اسناد دیگری مانند کارت شناسایی ملی استفاده میکردند. در مورد کودکان، سند تولد نیز میتوانست مورد استفاده قرار گیرد و شماری از پناهجویان نیز بر اساس اظهارنامه درباره هویتشان ثبت شده بودند.
بر اساس قانونی که امسال اجرایی شد، اوکراینیهایی که وضعیت حمایت موقت شان بدون ارائه سند معتبر سفر اعطا شده بود، مکلف بودند تا ۳۱ اگست هویت خود را با یک سند معتبر سفر تأیید کنند.
افرادی که این کار را انجام ندادند، از اول سپتمبر حق اقامت قانونی مرتبط با وضعیت حمایت موقت خود را از دست دادند.
کونسور میگوید دهها هزار اوکراینی تحت تأثیر این تغییر قرار گرفتند. او افزود که این قانون بعداً اصلاح شد و برای افراد متأثر، یک مهلت ششماهه در نظر گرفته شد تا وضعیت خود را سر و سامان دهند.
مقامهای مرزی پولند میگویند اوکراینیهایی که در ماه سپتمبر حمایت موقت خود را از دست دادهاند ممکن است بتوانند پس از ورود دوباره و قانونی به پولند و با داشتن پاسپورت معتبر، این حق را دوباره به دست آورند.
بر اساس نظرسنجیها، دیدگاه مردم پولند نسبت به پناهجویان در ماههای اخیر بهگونه قابل توجهی سختتر شده است.
بلافاصله پس از تهاجم روسیه در سال ۲۰۲۲، حدود ۹۴ درصد مردم پولند معتقد بودند که کشورشان باید اوکراینیهایی را که از خشونت فرار میکنند، بپذیرد.
اما تا ماه جولای ۲۰۲۶، این رقم به تنها ۴۲ درصد کاهش یافت و بیش از نیمی از شرکتکنندگان در نظرسنجی با پذیرش پناهجویان اوکراینی مخالف بودند
افزایش مخالفت مردم پولند با اوکراینیها بیشتر تحت تأثیر توجه دوباره به کشتار تبار پولندی توسط ملیگرایان اوکراینی در دهه ۱۹۴۰ و همچنین میزان کمکها و امتیازهایی بوده است که به تازهواردان داده میشود.
بر اساس نظرسنجیها، دیدگاه مردم پولند نسبت به پناهجویان در ماههای اخیر بهگونه قابل توجهی سختتر شده است
اولنا باباکووا، پژوهشگر پولندی-اوکراینی که یکی از نویسندگان گزارش سال ۲۰۲۶ درباره روابط میان مردم پولند و مهاجران اوکراینی است، میگوید افزایش گسترده احساسات ضد اوکراینی که بهطور وسیع گزارش شده، در آستانه انتخابات ریاست جمهوری سال ۲۰۲۵ آغاز شد.
با این حال، او میگوید عوامل متعددی در کاهش شمار پناهجویان در پولند نقش دارند؛ از جمله اوکراینیهایی که در حال تغییر وضعیت اقامت خود و دریافت انواع دیگر اجازه اقامت هستند.
باباکووا میگوید موارد فردی خصومت علیه اوکراینیها در پولند، تأثیر چندانی بر تصمیم آنان برای جابهجایی ندارد.
او به رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی گفت که بسیاری از اوکراینیهایی که پس از ترک وطن و زندگی در یک کشور دیگر با فشارهای زیادی روبهرو شدهاند و تمایلی به بازگشت به منطقه جنگی ندارند، احساس میکنند انجام دوباره این کار عاطفی و رفتن به یک کشور جدید دیگر، برایشان ناممکن است.
او گفت: «شما برای فراهمکردن یک خانه و غذا برای کودکانتان بسیار تلاش میکنید. شاید کودکانتان در مکتب با مشکلی روبهرو شوند، اما مکتب در مجموع نسبتاً خوب است و به خانه شما نزدیک است. چه اتفاقی باید بیفتد که تصمیم بگیرید چمدانهایتان را ببندید و فردا بهسادگی آنجا را ترک کنید؟»
باباکووا میگوید کسانی که پولند را ترک میکنند، افرادی نیستند که بدترین وضعیت را دارند. آنها صرفاً کسانی هستند که منابع بیشتری برای انجام یک مهاجرت جدید در اختیار دارند.