درگیریهای افغانستان و پاکستان، افزون بر پیامدهای امنیتی، بر راههای مواصلاتی، فعالیت بازارها و دسترسی مردم به مواد ضروری زندگی نیز تأثیر گذاشته است.
نهاد «ریچ»، مستقر در ژنیو، و برنامۀ جهانی غذای سازمان ملل متحد در گزارش مشترکی که روز پنجشنبه منتشر شده، گفتهاند که در اواخر سال ۲۰۲۵ و نیمۀ نخست سال ۲۰۲۶، در نتیجه این درگیریها، راههای ۳۹ قریه و منطقه در ۲۸ ولسوالی افغانستان آسیب دیده یا بسته شدهاند.
بر اساس گزارش، بستهشدن راهها، انتقال اموال و فعالیت بازارها را مختل کرده و دسترسی مردم به مواد مورد نیاز روزمره را در برخی مناطق دشوار ساخته است.
هرچند شماری از راهها پس از مدت کوتاهی دوباره باز شدهاند، اما در بعضی مناطق، بستهماندن مسیرهای مواصلاتی نزدیک به دو ماه ادامه داشته است.
گزارش میافزاید که در مناطقی که راهها برای بیش از هفت روز بسته بودهاند، باشندگان محلی از بیجاشدن شمار زیادی از مردم خبر دادهاند.
یکی از ولایتهایی که از این وضعیت بهشدت متأثر شده، پکتیکا است.
بر اساس یافتههای گزارش، در جریان درگیریهای ماه مارچ سال ۲۰۲۶، حدود هفت محل مسکونی در این ولایت، به دلیل آسیبدیدن راهها، بهشکل کامل از دیگر مناطق جدا شده بودند.
در ولایتهای کنر، پکتیا و نورستان نیز مشکلات جدی ناشی از بستهشدن راهها ثبت شده است.
اما طولانیترین مدت بستهماندن راههای مواصلاتی در نورستان گزارش شده است.
در دو ولسوالی این ولایت، بستهشدن راههای اکمالاتی باعث شده بود که آرد، برنج، بوره و وسایل حفظالصحه در بازارهای محلی بهکلی نایاب شوند.
به گفتۀ تهیهکنندگان گزارش، کوهستانیبودن نورستان، نبود راههای بدیل و برفباری، مشکلات باشندگان این مناطق را بیشتر کرده بود.
گزارش «ریچ» و برنامۀ جهانی غذا نشان میدهد که درگیریهای سالهای ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶، در مجموع ۹۲ قریه و منطقه را در ۶۱ ولسوالی و ۱۶ ولایت افغانستان متأثر کردهاست.
پیامدهای این درگیریها بر بازارها در مناطق مختلف یکسان نبوده است.
در بعضی مناطق، دکانها به دلیل درگیریها بسته شدهاند؛ در حالی که در مناطق دیگر، تهدیدهای امنیتی و محدودیت رفتوآمد، مانع دسترسی مردم به بازارها شده است.
این وضعیت نهتنها فعالیت تاجران و دکانداران را مختل کرده، بلکه تهیه مواد اولیه زندگی را نیز برای شماری از خانوادهها دشوار ساخته است.
در همین حال، بستهشدن گذرگاههای مهم تجارتی میان افغانستان و پاکستان، بر روند واردات و صادرات نیز تأثیر گذاشته است.
بر اساس گزارش، پس از بستهشدن این مسیرها، بخشی از تجارت افغانستان به سوی ایران و کشورهای آسیای میانه تغییر مسیر داده است.
اما استفاده از راههای طولانیتر و افزایش مصارف ترانسپورت، سبب بلندرفتن بهای اموال شده است.
برنج از جمله مواد غذایی است که قیمت آن در این مدت افزایش یافته است.
بر اساس معلومات نظارت بر بازار نهاد «ریچ»، حد وسط قیمت یک کیلوگرام برنج در ماه اکتوبر سال ۲۰۲۵، حدود ۹۹ افغانی بود؛ اما در جریان سال ۲۰۲۶، این رقم به بیش از ۱۴۳ افغانی رسیده است.
به این ترتیب، قیمت اوسط هر کیلوگرام برنج در این دوره بیش از ۴۴ افغانی افزایش یافته است.
برای تهیه این گزارش، پژوهشگران در ۶۱ ولسوالی از ۱۶ ولایت افغانستان، با تاجران، رانندگان و باشندگان محلی گفتوگو کردهاند.
تهیهکنندگان گزارش تأکید دارند که پیامدهای بستهشدن راههای اکمالاتی، تنها به مدت انسداد آنها بستگی ندارد.
به گفتۀ آنان، موجودیت راههای بدیل، موقعیت جغرافیایی مناطق، شرایط فصلی و کیفیت جادهها نیز در شدت این مشکلات نقش مهمی دارند.
این معلومات نشان میدهد که در مناطق دورافتادۀ افغانستان، بستهشدن راهها میتواند فراتر از اختلال در رفتوآمد، بر دسترسی خانوادهها به غذا و دیگر نیازهای اولیه زندگی تأثیر بگذارد.