معدن مس عینک در ولایت لوگر که ساحه 9800 هکتار زمین را احتوا می کند یکی از بزرگ ترین ذخایر معدن افغانستان است.
حکومت افغانستان قرارداد استخراج این معدن را در سال 2007 میلادی بایک کمپنی چینایی امضا نمود. اما در ساحه استخراج مس عینک، آثار پر بهای باستانی نیز نهفته است که باید حفظ شود و یا از خرابی نجات داده شود.
باستان شناسان افغان و خارجی تلاش دارند تا آثار باستانی ساحهء معدن مس عینک را قبل از این که توسط بلدوزرهای شرکت چینایی از بین برود نجات بدهند.
خیر محمد خیرزاده یک تحقیق کننده در موسسهء باستان شناسی افغان که از امور کندن کاری و حفریات آثار تاریخی ساحهء مس عینک نظارت می نماید به روزنامه لاس انجلس تایمز گفته است:
« با آن که اقتصاد افغانستان مهم است، اما در عین زمان می خواهم تمام آثار باستانی ساحات مس عینک نیز حفظ شود.»
به گفته آقای خیر زاده، یک تعداد باستان شناسان همراه با یکصد نفر کارگر شب و روز کار می کنند تا کار کندن کاری یا حفریات ساحات آثار باستانی را در مدت چهارده ماه تکمیل و آثار بدست آمده از ساحه را به جاهای مصوون یا موزیم انتقال بدهند.
بنوشته روزنامه، یک قسمت زیاد آثار باستانی ساحه مس عینک در سال های 1980 اشغال شوروی و به تعقیب آن در زمان جنگ های داخلی مجاهدین و حاکمیت طالبان به غارت برده شده و یا هم به صورت عمدی تخریب و ویران گردیدند.
طالبان در سال 2001 میلادی در دشمنی با علم و هنر دو مجسمه بودا را که 1500 سال قدامت داشت و از پر بها ترین آثار تاریخی کشور بود منفجر ساختند.
بسیاری آثار باستانی افغانستان در دوران جنگ ها به غارت برده شد و یک مقدار زیاد توسط قاچابران به پاکستان و از آنجا به بازار سیاه بین المللی انتقال یافت.
اما امروز نوید ثروت معدن مس عینک، خرابی یا ویرانی گنجینه های تاریخی را تحت الشعاع قرار داده است.
به اساس تخمین ها، ارزش ثروت های معدنی افغانستان به شمول مس، طلا، کوبالت، لتیوم و سایر فلزات حدود یک تریلیون دالر بر آورد شده است.
معدن مس عینک لوگر یکی از بزرگ ترین ذخایر معدنی افغانستان است که در سال 2007 میلادی با یک کمپنی چینایی به ارزش 2.9 ملیارد دالر قرار داد شد.
باستان شناسان افغان می گویند: این درست است که معادن نقش مهم و بالقوه در انکشاف اقتصادی افغانستان دارند، اما آنها هم چنان می خواهند تا میراث تاریخی افغانستان که شامل دوران فتوحات سکندر کبیر، چنگیز خان و دوران که بودیزم مذهب مسلط جامعه بود، نیز حفظ گردد.
خالد خورشید و محمد ربی دو باستان شناس افغان که از امور کندن کاری و حفریات ساحه مس عینک نظارت می نمایند می گویند: معادن برای اقتصاد افغانستان مهم است، اما تاریخ و میراث تاریخی افغانستان هم مهم است که باید حفظ شوند.
ربی می گوید:
« آرزوی من این است که کاش پول زیاد و وقت زیاد در اختیار می بود تا همه آثار باستانی افغانستان حفظ می شد.»
حکومت افغانستان قرارداد استخراج این معدن را در سال 2007 میلادی بایک کمپنی چینایی امضا نمود. اما در ساحه استخراج مس عینک، آثار پر بهای باستانی نیز نهفته است که باید حفظ شود و یا از خرابی نجات داده شود.
باستان شناسان افغان و خارجی تلاش دارند تا آثار باستانی ساحهء معدن مس عینک را قبل از این که توسط بلدوزرهای شرکت چینایی از بین برود نجات بدهند.
خیر محمد خیرزاده یک تحقیق کننده در موسسهء باستان شناسی افغان که از امور کندن کاری و حفریات آثار تاریخی ساحهء مس عینک نظارت می نماید به روزنامه لاس انجلس تایمز گفته است:
« با آن که اقتصاد افغانستان مهم است، اما در عین زمان می خواهم تمام آثار باستانی ساحات مس عینک نیز حفظ شود.»
به گفته آقای خیر زاده، یک تعداد باستان شناسان همراه با یکصد نفر کارگر شب و روز کار می کنند تا کار کندن کاری یا حفریات ساحات آثار باستانی را در مدت چهارده ماه تکمیل و آثار بدست آمده از ساحه را به جاهای مصوون یا موزیم انتقال بدهند.
بنوشته روزنامه، یک قسمت زیاد آثار باستانی ساحه مس عینک در سال های 1980 اشغال شوروی و به تعقیب آن در زمان جنگ های داخلی مجاهدین و حاکمیت طالبان به غارت برده شده و یا هم به صورت عمدی تخریب و ویران گردیدند.
طالبان در سال 2001 میلادی در دشمنی با علم و هنر دو مجسمه بودا را که 1500 سال قدامت داشت و از پر بها ترین آثار تاریخی کشور بود منفجر ساختند.
بسیاری آثار باستانی افغانستان در دوران جنگ ها به غارت برده شد و یک مقدار زیاد توسط قاچابران به پاکستان و از آنجا به بازار سیاه بین المللی انتقال یافت.
اما امروز نوید ثروت معدن مس عینک، خرابی یا ویرانی گنجینه های تاریخی را تحت الشعاع قرار داده است.
به اساس تخمین ها، ارزش ثروت های معدنی افغانستان به شمول مس، طلا، کوبالت، لتیوم و سایر فلزات حدود یک تریلیون دالر بر آورد شده است.
معدن مس عینک لوگر یکی از بزرگ ترین ذخایر معدنی افغانستان است که در سال 2007 میلادی با یک کمپنی چینایی به ارزش 2.9 ملیارد دالر قرار داد شد.
باستان شناسان افغان می گویند: این درست است که معادن نقش مهم و بالقوه در انکشاف اقتصادی افغانستان دارند، اما آنها هم چنان می خواهند تا میراث تاریخی افغانستان که شامل دوران فتوحات سکندر کبیر، چنگیز خان و دوران که بودیزم مذهب مسلط جامعه بود، نیز حفظ گردد.
خالد خورشید و محمد ربی دو باستان شناس افغان که از امور کندن کاری و حفریات ساحه مس عینک نظارت می نمایند می گویند: معادن برای اقتصاد افغانستان مهم است، اما تاریخ و میراث تاریخی افغانستان هم مهم است که باید حفظ شوند.
ربی می گوید:
« آرزوی من این است که کاش پول زیاد و وقت زیاد در اختیار می بود تا همه آثار باستانی افغانستان حفظ می شد.»