برخی از مالکان فارمهای گاوداری در افغانستان شکایت دارند که فروشات شیر تهیه شده در فارمهای شان به گونۀ چشمگیری کاهش یافته است و کارو بارشان را با سقوط مواجه کرده است.
آنان مدعی اند که موجودیت شیر خشک ارزان و لبنیات بیرونی در بازارها سبب کاهش فروشات آنان شده است.
نورالهادی کوچی، یکی از فارمداران در ولایت هلمند میگوید، دهها راس گاو دارد و از طریق فروش شیر این گاوها مصارف زندگی خانوادهاش را تأمین میکند.
او به رادیو آزادی گفت:
"مشکلات ما در هلمند به اندازهای زیاد شده است که حتی مالداران مجبور شده اند که مالداری را ختم کنند، این مشکلات را شیر پودری و لبنیاتی ایجاد کرده است که از بیرون وارد میشود، ما با آمدن امارت (طالبان) فارم ایجاد کردیم که زمینۀ کار را مساعد کنیم هم به کشور خدمت کنیم و هم برای خود یک لقمه نان بدست بیآوریم، اما ما از سرمایهگذاری خود بیزار استیم و با سقوط مواجه استیم."
محمد اکبر، فارمدار دیگر در ولایت غزنی نیز شکایت مشابهی دارد.
او نیز در این باره به رادیو آزادی گفت:
"شیر پودری که در بازار وارد میشود، بسیار بیکیفیت است و به قیمت ارزان به فروش میرسد، اما شیری را که ما تولید میکنیم و به قیمت که تمام میشود فروش نمیشود، خواست ما از حکومت این است که در این بخش به گونهای با مالداران کمک کرده و در این بخش توجه جدی کند."
خواست آنان بلند بردن قیمت تعرفۀ گمرکی بر شیر و دیگر لبنیات وارداتی است که از کشورهای همسایه و منطقه وارد کشور میشود.
به باور آنان، این کار میتواند سبب رشد مالداری و فروش شیر تهیه شده در فارمهای شان شود.
زکریا، یکی از مالکان فابریکه تولید لبنیات در کابل میگوید، برای تولید لبنیات در کنار شیر تازه از شیر خشک بازار نیز استفاده میکند.
او در بارۀ دلایل استفاده از شیر خشک برای تولید لبنیات به رادیو آزادی گفت:
"یک دلیل این است شیر تازه داخل خود آب دارد، مجبور استیم شیر خشک بیاندازیم که آب را جذب کند، دلیل دیگر این است، زمانی که شیر در بازار کم میشود و گاوها خشک میکند، مجبور استیم که از شیر خشک استفاده کرده و میکس کنیم."
یک کارخانه تولید لبنیات در ولایت بدخشان افغانستان - عکس از آرشیف
هرچند او نگفت از شیر خشک بخاطر ارزان بودنش استفاده میکند، اما برخی دیگر مالکان فابریکههای تولید لبنیات به رادیو آزادی گفتند که یک دلیل دیگر استفاده از شیر خشک ارزان بودن آن است.
در همین حال مسئولان اتاق تولیدات زراعتی و مالداری افغانستان نیز مشکل این فارمداران را تایید میکنند و میگویند، باید در همه ولایات مراکز جمعآوری شیر ساخته شود تا فابریکهداران از این مراکز شیر تازه را خریداری کنند.
حاجی وسیم، رئیس عامل این اتاق به رادیو آزادی مدعی شد که در حال حاضر شیر تازۀ کافی در کشور برای رفع نیازمندیهای بازار وجود دارد:
"در عموم در داخل کشور شیر تولیدی بیشتر است، سرمایهگذاری زیادی در این بخش صورت گرفته است، اما این که در فابریکات مورد استفاده قرار نمیگیرد به این خاطر بوده است که قیمت به فارمدار بلند تمام میشود و شیر پودری ارزان است، نیاز است تا مراکز جمعآوری شیر در ولایات مختلف ایجاد شود."
عبدالسلام جواد، سخنگوی وزارت صنعت و تجارت حکومت طالبان در مورد نگرانی فارمداران و خواستهای شان به پرسشهای رادیو آزادی پاسخ نداد.
مسئولان اتاق تولیدات زراعتی و مالداری میگویند که افغانستان یک کشور زراعتی است و هشتاد درصد مردم آن مشغول پیشۀ زراعت و مالداری هستند و به اساس سروی که از سوی این اتاق صورت گرفته است، در حال حاضر بیش از ۳.۲ میلیون گاو در افغانستان وجود دارد.
پیش از این هم برخی از مالداران از تلف شدن مواشیشان به دلیل خشکسالی و نبود علوفه به رادیو آزادی شکایت کرده بودند.