تنش میان پاکستان و حکومت طالبان؛ آیا چین در نقش میانجی عمل می‌کند؟

افغانستان - افراد طالبان در نقطه مرزی ولایت خواست

مقام‌های پاکستان می‌گویند که برای کاهش تنش‌ها میان افغانستان و پاکستان، اسلام‌آباد با میانجیگری چین حملات هوایی خود بر افغانستان را کاهش بخشیده است؛ اما درگیری‌ها میان دو طرف همچنان ادامه دارد.

چند مقام پاکستان این موضوع را به خبرگزاری رویترز گفته‌اند. مقام‌های چین نیز تایید کرده‌اند که تلاش‌های دیپلماتیک برای حل اختلافات میان کابل و اسلام‌آباد افزایش یافته است.

سه مقام پاکستان همچنین گفته‌اند که در اواخر ماه گذشته، جیانگ زیدونگ سفیر چین در پاکستان، در دیداری با شهباز شریف، صدراعظم پاکستان پیام شی جین‌پینگ رئیس‌جمهور چین را به او رساند که در آن خواستار توقف جنگ شده بود.

نگرانی چین چیست؟

؟ نجیب آزاد، استاد پوهنتون ویسکانس در ایالات متحده

چین از بابت ناامن شدن سرحداتش تشویش دارد.

اما آیا چین برای حفظ منافع خود این چنین تلاش‌ها را انجام می‌هد؟ نجیب آزاد، استاد پوهنتون ویسکانس در ایالات متحده چنین پاسخ داد:

«چین نمی‌خواهد کشورهایی که چین می‌خواهد با آن‌ها روابط دیرینه داشته باشد و دارد، پاکستان و افغانستان دچار جنجالی باشد که از لحاظ اقتصادی هم به چین زیان می‌رسد. چین در افغانستان و پاکستان سرمایه‌گذاری کرده است. در عین زمان، در چنین وضعیت، چین از بابت ناامن شدن سرحداتش با گلگت و بلوچستان پاکستان و همچنان در بدخشان با افغانستان، تشویش دارد. همچنان تشویشی که چین از اویغورها دارد.»


بر اساس گزارش رویترز، در روزهای اخیر هیچ‌یک از طرف‌ها گزارشی از حملات هوایی پاکستان در افغانستان منتشر نکرده‌اند.

هرچند در امتداد خط دیورند درگیری‌ها همچنان ادامه دارد، اما نسبت به گذشته تا حدی کاهش یافته است.

چین گفته است که برای پایان دادن به این تنش‌ها با هر دو کشور در تماس است.

اما به گزارش رویترز، مشرف زیدی سخنگوی صدراعظم پاکستان، که پیش‌تر مذاکرات با حکومت طالبان در افغانستان را رد کرده بود، از پاسخ دادن به پرسش‌ها درباره تلاش‌های دیپلماتیک جاری پیکنگ خودداری کرد.

مقام‌های امنیتی پاکستان که در گزارش نام‌شان فاش نشده، گفته‌اند عملیات نظامی علیه افغانستان تا زمانی ادامه خواهد یافت که «اهداف مورد نظر» به دست آید؛ اهدافی که به گفته آنان شامل جلوگیری از حملات گروه‌های مسلح از خاک افغانستان به داخل پاکستان است.

اسلام‌آباد در ۲۶ فبروری نیز برای توجیه حملات هوایی خود بر افغانستان همین موضوع را مطرح کرد؛ اما حاکمان کنونی افغانستان این اتهام را رد کرده و گفته‌اند که فعالیت گروه‌های مسلح در پاکستان یک مشکل داخلی آن کشور است و افغانستان اجازه نخواهد داد از خاکش برای حمله به دیگران استفاده شود.

بر اساس گزارش رویترز، تلاش‌های چین در زمانی آغاز شده که بازیگران منطقه‌ای دیگر مانند قطر، عربستان سعودی و ترکیه که در اکتبر سال گذشته میزبان گفت‌وگوها برای پایان دادن به تنش‌ها میان افغانستان و پاکستان بودند، پس از حمله امریکا و اسرائیل به ایران، در جنگ جاری شرق‌میانه درگیر شده‌اند.

وزارت خارجه چین در پیامی که به رویترز فرستاده، گفته است: «نماینده ویژه چین برای افغانستان در چارچوب تلاش‌های میانجی‌گرانه میان دو کشور رفت‌وآمد می‌کند و سفارت‌های چین در هر دو کشور نیز با طرف‌های مربوط از نزدیک در تماس هستند.»

در این پیام همچنان آمده است: «مهم‌ترین وظیفه فوری این است که از گسترش بیشتر درگیری‌ها جلوگیری شود و هر دو کشور هرچه زودتر به میز مذاکره بازگردند.»

وزارت خارجه چین همچنین اعلام کرد که وانگ یی، وزیر خارجه این کشور، روز سه‌شنبه در یک تماس تلفنی با اسحاق دار معاون صدراعظم و وزیر خارجه پاکستان، درباره درگیری‌های جاری گفت‌وگو کرده است.

وزارت خارجه حکومت طالبان نیز گفت که ژاو شینگ سفیر چین در کابل و یو شیاویونگ نماینده ویژه چین برای افغانستان، در آغاز این هفته با امیرخان متقی وزیر خارجۀ حکومت طالبان دیدار کردند.

حکومت طالبان و پاکستان هر دو گفته‌اند که در این درگیری‌ها تلفات سنگینی به طرف مقابل وارد کرده و صدها سرباز دشمن را کشته‌اند، اما هیچ‌کدام برای این ادعاها شواهدی ارائه نکرده‌اند. رویترز نیز نتوانسته است این گزارش‌ها را به طور مستقل تأیید کند.

پیکنگ که از مدت‌ها پیش متحد نزدیک اسلام‌آباد به شمار می‌رود، در هر دو کشور پاکستان و افغانستان در بخش معادن و منابع معدنی سرمایه‌گذاری گسترده‌ای انجام داده است.

ساخت جاده‌ها، خطوط راه‌آهن و دیگر پروژه‌های توسعه‌ای شامل سرمایه‌گذاری بیش از ۶۵ میلیارد دالری چین در پاکستان است و بخش مهمی از طرح بزرگ ابتکار «یک کمربند، یک راه» چین را تشکیل می‌دهد.

هدف این سرمایه‌گذاری‌ها گسترش مسیرهای تجاری از راه خشکه و دریا به سوی اروپا و افریقا است.

چین هرچند حکومت طالبان را به رسمیت نشناخته است، سفیر طالبان را در آن کشور رسماً پذیرفته و روابط نزدیکی با آن برقرار کرده است.