این میراث فرهنگی و تاریخی یا میله گل سرخ که به آن جشن ۴۰ روزه نیز میگویندبریالی رحیمی
محمد سهراب، باشندۀ شهر مزارشریف ولایت بلخ، میگوید که میله گل سرخ در این شهر هنوز هم مانند گذشته، اما با اندکی تفاوت ها برگزار میشود:
«اینجا به دشت شادیان همراه با دوستان برای تفریح آمدهایم."
به گفتهٔ او، امسال نیز همچون سالهای پیش، مردم از ولایتهای مختلف افغانستان برای برگزاری جشن نوروز و اشتراک در میلهٔ گل سرخ به این ولایت آمدهاند.
"میله حالا در تمام شهر مزارشریف جریان دارد. از آغاز سال نو تا اکنون مردم در تفریح، چکر و میله هستند. تنها تفاوت با سالهای گذشته این است که در روضه شریف جهنده بالا نمیشود، اما در کل همانطور است. مهمانان از کابل، کندهار و دیگر ولایتها به مزارشریف آمده بودند. امسال هم خوب بود، نسبت به برخی سالها بهتر بود."
یکی دیگر از باشندهگان شهر مزارشریف که همراه دوستانش به چکر میله گل سرخ به دشتهای بیرون شهر رفته، اما نخواست نامش در گزارش ذکر شود، به رادیو آزادی گفت که زنان نیز همراه خانوادههای خود برای تفریح میآیند:
"مردم برای تفریح به دشت شادیان و پارکهای خصوصی دیگر میروند، همراه خانواده و دوستان. آنها قوانین خود را دارند. کسی نمیتواند آزادانه موسیقی پخش کند. زنان نیز همراه خانوادههای خود میآیند و حجاب اسلامی را رعایت میکنند."
بیشتر در این باره:
مردم: برای زنده نگهداشتن نوروز، این میراث فرهنگی تلاش می کنیماین در حالیست که حکومت طالبان در نوامبر ۲۰۲۲ میلادی رفتن زنان به پارکهای تفریحی را ممنوع اعلام کرد و پیش از آن نیز در کابل و برخی ولایتها شماری از زنان و دختران گفته بودند که از رفتن به پارکها و مکانهای تفریحی منع شدهاند.
میله گل سرخ هر سال در شهر مزارشریف همزمان با آغاز سال نو و به مناسبت روییدن گلهای سرخ لاله برگزار میشود، اما حضور مردم در آن حتی پیش از آغاز سال نو نیز شروع میشود.
بر اساس روایتهای تاریخی و مردمی، پیشینهٔ این میله به هزاران سال پیش و به دوران آریاییها بازمیگردد.
این جشن ۴۰ روز بعد از آغاز سال نو با پایین آوردن جهنده پایان مییافتبریالی رحیمی
فعالان فرهنگی بلخ، از جمله بریالی رحیمی، به رادیو آزادی گفت که میله گل سرخ ۴۰ روز ادامه دارد:
"این میراث فرهنگی و تاریخی یا میله گل سرخ که به آن جشن ۴۰ روزه نیز میگویند، از زمانیکه علم مبارک یا جهنده بالا میشد آغاز میگردید. در این ۴۰ روز مردم به دشتها میرفتند، دیگها میپختند، مهمانی میکردند و تفریح داشتند؛ یعنی به کوهها، تپهها، قریهها و باغها میرفتند و این ۴۰ روز جشن گل سرخ را سپری میکردند."
بهگفتهٔ او، این جشن ۴۰ روز بعد از آغاز سال نو با پایین آوردن جهنده پایان مییافت.
فعالان فرهنگی بلخ میگویند که میله گل سرخ بخشی از مراسم نوروز است؛ جشنی که پس از بازگشت دوباره طالبان به قدرت، در تابستان سال ۱۴۰۰ خورشیدی، برگزاری رسمی آن را ممنوع اعلام کردند و تعطیلی رسمی آن نیز از تقویم حذف شد.
در آن زمان، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان، گفت که آنها نوروز را بهصورت رسمی تجلیل نمیکنند، اما مانع برگزاری آن از سوی مردم نمیشوند.
این جشن در سال ۲۰۰۹ میلادی در فهرست میراث فرهنگی سازمان علمی، آموزشی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) ثبت شده و از مهمترین سنتهای فرهنگی منطقه به شمار میرود.