ناپدیدشدن سینماگر و فعال رسانه‌ای افغان در پاکستان

تصویر آرشیف

نزدیک به دو ماه از ناپدیدشدن حامد احساس سینماگر و سید قاسم هاشمی، فعال رسانه‌ای افغان در پاکستان می‌گذرد.

خانواده‌های این دو می‌گویند که با وجود مراجعه به پولیس، محکمه و نهادهای مختلف، تاکنون هیچ اطلاعی از سرنوشت آنان به دست نیاورده‌اند و همچنان در انتظار دریافت خبری از عزیزان‌شان هستند.

اوزلم احساس همسر حامد احساس، آخرین لحظات پیش از ناپدید شدن او را چنین روایت می‌کند.

"حامد جان و هاشمی صیب چهار جولای برای خریدن لنز کمره از خانه بیرون شدن و ساعت ۸:۳۰ بود که تماس من با حامد جان قطع شد، ما در این مدت به محکمه هم مراجعه و شکایت کردیم و به پولیس هم گزارش دادیم، اما متاسفانه هیچ نتیجه‌ای نگرفتیم."

به گفتهٔ خانم احساس، پس از قطع تماس، تلاش‌ها برای یافتن هرگونه سرنخ آغاز شد؛ از مراجعه به پولیس گرفته تا پیگیری از طریق محکمه. اما آنان می‌گویند که این تلاش‌ها تاکنون نتیجه‌ای در پی نداشته است.

اما این تنها نگرانی خانواده‌ها نیست؛ آنان می‌گویند مشکلات اقامتی و نداشتن اسناد معتبر نیز روند پیگیری پرونده را دشوارتر کرده است.

سید هاشم هاشمی، برادر سید قاسم هاشمی فعال رسانه‌ای به رادیو آزادی می‌گوید:

بار بار به نهاد‌های امنیتی مثل پولیس پاکستان، محکمه عالی پاکستان مراجعه کردیم سرنخی پیدا نکردیم، هیچ نهاد حقوق بشری همرای ما همکاری نداشتند

"بار بار به نهاد‌های امنیتی مثل پولیس پاکستان، محکمه عالی پاکستان مراجعه کردیم سرنخی پیدا نکردیم، هیچ نهاد حقوق بشری همرای ما همکاری نداشتند، یک مشکل دیگر این‌که فامیل ما ویزا ندارد و دولت پاکستان هم به هیچ افغان صادر نمی‌کند، با وجود آن هم خیلی پیگری کردیم، اما هیچ پاسخی دریافت نمی‌کنیم."

در کنار خانواده‌ها، این رویداد بازتاب گسترده‌ای میان شماری از فعالان رسانه‌ای و تولیدکنندگان محتوای افغان در یوتیوب در پاکستان نیز داشته است؛ کسانی می‌گویند ناپدیدشدن این دو یوتیوبر، نگرانی‌ها درباره امنیت شان را افزایش داده است.

یک یوتیوبر افغان به شرط تغیر صدا و عدم نشر نامش، نگرانی خود را با رادیو آزادی شریک ساخت.

"ناپدید شدن حامد احساس و قاسمی تنها خانواده و دوستان شان را نگران نساخته بلکه دیگر چهره‌های رسانه‌ای در پاکستان را نیز نگران کرده، ما اینجا در یوتیوب فعالیت داریم، همه با چهره ما آشنا هستند و این اتفاق سبب میشه که ما نیز نگران امنیت خود و خانواده باشیم، چیزی که قابل نگرانی است همین بی‌خبری طولانی مدت ازآن‌ها است."

با این حال، در اعلامیه‌ای که خانواده‌ها و نزدیکان سید قاسم هاشمی، خبرنگار و سینماگر، و حامد احساس، سینماگر، در ۹ اگست ۲۰۲۶ در اسلام‌آباد منتشر کرده‌اند آمده است که آن‌ها از شام ۴ جولای ۲۰۲۶، پس از ساعت ۸ شب، ناپدید شده‌اند.

خانواده‌ها پس از قطع ارتباط، موتر آنان را از طریق GPS در منطقه D-12 اسلام‌آباد پیدا کردند، اما حامد احساس و سید قاسم هاشمی داخل موتر نبودند، به گفته‌ای آن‌ها با وجود مراجعه به پولیس و پیگیری‌های حقوقی و قضایی، تاکنون اطلاعات روشنی درباره سرنوشت آنان به دست نیامده است.

خانواده‌ها از حکومت پاکستان و نهادهای مسئول خواسته‌اند تحقیقات فوری و شفاف را برای یافتن آنان انجام دهند

خانواده‌ها از حکومت پاکستان و نهادهای مسئول خواسته‌اند تحقیقات فوری و شفاف را برای یافتن آنان انجام دهند و از رسانه‌ها و نهادهای حقوق بشری نیز خواسته‌اند در روشن‌شدن سرنوشت این دو نفر همکاری کنند.

گفتنی است که اکثریت این فعالان رسانه‌ای و یوتیوبر‌ها پس از حاکمیت طالبان بر افغانستان و به گفتهٔ خود شان به خاطر تهدیدات امینتی به پاکستان آواره شدند.

رادیو آزادی تلاش کرد تا با وکیل دو فرد ناپدید شده نیز صحبت کند، اما با تلاش‌های مکرر موفق نشد.

ناپدیدشدن حامد احساس و سید قاسم هاشمی در حالی رخ داده که بسیاری از مهاجران افغان در پاکستان با چالش‌های امنیتی و حقوقی روبه‌رو هستند.

پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان، هزاران شهروند افغان به پاکستان پناه بردند؛ اما در ماه‌های اخیر، روند بازداشت و اخراج مهاجران افغان از سوی حکومت پاکستان تشدید شده و بسیاری از خانواده‌ها با مشکلات اقامتی، تمدید ویزا و دسترسی به خدمات حقوقی مواجه شده‌اند.

با این حال، خانواده‌های حامد احساس و سید قاسم هاشمی تأکید می‌کنند که خواسته اصلی‌شان فراتر از همۀ این دشواری‌ها است؛ آنان می‌خواهند بدانند عزیزان‌شان کجا هستند و چه بر سرشان آمده است.

تا زمان تهیه این گزارش نیز، مقام‌های پاکستانی درباره سرنوشت این دو یوتیوبر توضیح روشنی ارائه نکرده‌اند و انتظار خانواده‌ها همچنان ادامه دارد.