نزدیک‌شدن زمان بسته‌شدن کمپ السیلیه در قطر؛ افغان‌ها هنوز از سرنوشت خود بی‌خبر اند

عکس از آرشیف ـ افغانان در قطر، پس از انتقال از افغانستان در پی تحولات سال ۲۰۲۱.

قرار است کمپ السیلیه در قطر در ۳۰ سپتمبر بسته شود؛ کمپی که بیش از هزار افغان در آن به‌سر می‌برند و بسیاری از آنان سال‌ها با نیروها و نهادهای امریکایی در افغانستان همکاری کرده‌اند.

باشندگان کمپ می‌گویند هنوز نمی‌دانند پس از بسته‌شدن آن به کجا منتقل خواهند شد. در همین حال، شان جمشیدی، نظامی سابق نیروهای بحری امریکا، به قطر رفته تا با برادر افغانش که در این کمپ زندگی می‌کند دیدار کند، اما می‌گوید اجازه ورود به کمپ را دریافت نکرده است.

مسعود جمشیدی زمانی که طالبان بر قونسلگری امریکا در هرات حمله کردند، محافظ امنیتی این قونسلگری بود. او امیدوار بود در امریکا پناه بگیرد، اما اکنون نگران است که به جمهوری دموکراتیک کانگو فرستاده شود.

شان جمشیدی، برادر مسعود و نظامی سابق نیروهای بحری امریکا، اخیراً به قطر رفته تا با برادرش دیدار کند. مسعود همراه با حدود ۱۱۰۰ افغان دیگر در کمپ السیلیه به‌سر می‌برد. اما به شان اجازه ورود به کمپ داده نشده و او از چند روز به این‌طرف تلاش دارد کسی را پیدا کند که برای دیدار با برادرش کمک کند.

قرار است کمپ السیلیه، که قبلاً یک پایگاه نظامی امریکا بود، در ۳۰ سپتمبر بسته شود؛ اما افغان‌های ساکن این کمپ هنوز نمی‌دانند پس از آن چه سرنوشتی در

آنان از این وضعیت بسیار رنج برده‌اند
شان جمشیدی برادر مسعود جمشیدی

انتظارشان خواهد بود. شان جمشیدی در ۲۳ سپتمبر به رادیو آزادی گفت: " آنان از این وضعیت بسیار رنج برده‌اند. می‌خواهم با آنها ببینم و مقداری پول نیز برای‌شان بدهم."

او می‌گوید معلوم نیست باشندگان کمپ به کجا منتقل خواهند شد و صحبت از انتقال آنان به یک کشور سوم، احتمالاً در افریقا، مطرح است. شان می‌گوید در ماه فبروری اجازه یافته بود وارد کمپ شود، اما این بار اجازه ورود به او داده نشده است.

بسیاری از افغان‌های کمپ السیلیه بین سال‌های ۲۰۰۱ تا ۲۰۲۱، هنگام حضور نیروهای بین‌المللی به رهبری امریکا در افغانستان، با این نیروها کار کرده بودند. شماری دیگر اعضای خانواده‌های آنان‌اند. این افغان‌ها پس از خروج نیروهای امریکایی و بین‌المللی در سال ۲۰۲۱ از افغانستان بیرون شدند و انتظار داشتند در امریکا مسکن‌گزین شوند.

اما در نومبر ۲۰۲۵، پس از آن‌که یک افغان در واشنگتن بر دو عضو گارد ملی امریکا تیراندازی کرد و یکی از آنان یک روز بعد جان داد، رسیدگی به درخواست‌های مهاجرت مربوط به افغان‌ها بر اساس یک فرمان اجرایی رئیس‌جمهور متوقف شد.

یک مقام وزارت خارجه امریکا به رادیو آزادی گفته است که ایالات متحده به تعهد خود در برابر افغان‌هایی که در جریان مأموریت امریکا در افغانستان جان‌شان را به خطر انداخته بودند، عمل کرده است.

به گفته او، از سال ۲۰۰۱ تاکنون حدود ۴۰۰ هزار افغان در کشورهای مختلف مسکن‌گزین شده‌اند. این مقام همچنین گفته است که مسئولان امریکایی با باشندگان کمپ در تماس منظم‌اند و تلاش برای پیدا کردن گزینه‌های انتقال آنان ادامه دارد.

به گفته نهاد «افغان ایواک»، درخواست انتقال ۲۹۲ تن از باشندگان کمپ به امریکا رسماً رد شده است. افغان ایواک یک نهاد خیریه است که به افغان‌های همکار نیروهای امریکایی کمک می‌کند. این نهاد می‌گوید بیش از ۴۰۰ کودک نیز در کمپ السیلیه حضور دارند.

شان جمشیدی در افغانستان به دنیا آمده و در سال ۲۰۰۰، زمانی که چهار سال داشت، به امریکا رفته است. او در ۱۸ سالگی به نیروهای بحری امریکا پیوست.

شان می‌گوید دیدن سربازان امریکایی در افغانستان باعث شد تصمیم بگیرد به نیروهای بحری بپیوندد و برای آزادی‌هایی که در امریکا وجود دارد، خدمت کند. او ده سال در بخش‌های مختلف کار کرده و در جمهوری دموکراتیک کانگو نیز مسئولیت امنیتی در سفارت امریکا داشته است. شان در سال ۲۰۲۱ در انتقال افغان‌ها به امریکا نیز همکاری کرده بود.

به گفته او، برادرش مسعود جمشیدی، ۴۹ سال دارد و از طریق یک شرکت قراردادی خصوصی به‌عنوان محافظ امنیتی قونسلگری امریکا در هرات کار می‌کرد.

در سپتمبر ۲۰۱۳، حمله موتربم بر ساختمان قونسلگری امریکا در هرات صورت گرفت که در آن هشت محافظ امنیتی افغان کشته شدند. یکی از مسئولان مسعود چند ماه پس از این حمله، در یک توصیه‌نامه برای درخواست ویزۀ امریکا نوشته بود که با وجود خطر مرگ، مسعود چند هفته بعد دوباره به وظیفه برگشت و شجاعت و تعهد خود را نشان داد.

مسعود همراه با همسر، سه فرزند، داماد و نواسۀ سه‌ساله‌اش حدود دو سال است که در کمپ السیلیه زندگی می‌کند.

شان می‌گوید: "او جانش را به خطر انداخته بود. به همین دلیل بسیار دردناک است که اکنون صحبت از فرستادن او به یک کشور سوم می‌شود؛ در حالی که کسی مانند او برای سیاست‌ها، ارزش‌ها و آزادی‌های امریکا جانش را به خطر انداخته بود."

موضوع سرنوشت باشندگان کمپ السیلیه در کانگرس امریکا نیز مطرح شده است. کریس کونز، سناتور دموکرات از ایالت دلاویر، در ماه جون گفته بود که در میان باشندگان کمپ ۴۰۰ کودک و ۱۵۰ عضو خانوادهٔ نظامیان برحال امریکا حضور دارند.

مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، در پاسخ گفته بود که واشنگتن با چند کشور درباره پذیرش این افغان‌ها گفت‌وگو کرده و تلاش دارد محل مناسبی برای انتقال آنان پیدا کند.

درباره شرایط فزیکی کمپ السیلیه مشکل جدی گزارش نشده، اما باشندگان آن می‌گویند انتظار طولانی و نامعلوم‌بودن سرنوشت‌شان فشار روانی زیادی بر آنان وارد کرده است.

یکی از باشندگان کمپ که نخواست نامش گرفته شود، به رادیو آزادی گفت: "همه مردم اینجا نگران‌اند. همه فکر می‌کنیم چه بر سر ما خواهد آمد و آیندهٔ ما چه خواهد شد." او می‌گوید نمی‌داند آیا آنان به امریکا منتقل خواهند شد یا به کشور دیگری، شاید در افریقا.

این مرد می‌گوید جنگ و تحولات سیاسی پس از حاکمیت دوبارۀ طالبان، خانواده‌اش را از هم جدا کرده است. دو فرزندش در امریکا، یک دخترش در ایران و دو فرزند دیگرش در افغانستان هستند.

فریدون، یکی دیگر از باشندگان کمپ، ۴۲ سال دارد و حدود دو سال است همراه با همسر و سه فرزندش در السیلیه زندگی می‌کند. او می‌گوید مسئولان کمپ با باشندگان جلسات منظم برگزار می‌کنند، اما در هر جلسه می‌گویند معلومات تازه‌ای ندارند.

فریدون گفت: "وقتی به اینجا آمدیم، حتی لوحه‌ای در کمپ بود که روی آن نوشته شده بود: "به ایالات متحدهٔ امریکا خوش آمدید." اما حالا ما را اینجا نگه داشته‌اند و نمی‌دانیم چه اتفاقی خواهد افتاد."

یک باشندۀ ۶۵ سالۀ کمپ نیز گفته است که مسئولان تا ۲۳ سپتمبر هنوز دستور مشخصی درباره بسته‌شدن کمپ در ۳۰ سپتمبر دریافت نکرده بودند و درباره انتقال به کشور سوم نیز چیزی به باشندگان گفته نشده بود.

شان وان‌دایور، نظامی سابق امریکایی که برای انتقال این افغان‌ها به امریکا تلاش می‌کند، می‌گوید کشورهای دیگر در برابر این افراد مسئولیتی ندارند و بسیاری از آنان نیز به دلیل سابقۀ همکاری با امریکا نمی‌توانند به افغانستان برگردند.

شان جمشیدی می‌گوید این وضعیت بر خانواده آنان نیز تأثیر زیادی گذاشته است.

به گفته او، زمانی که مسعود در کمپ بود، پدرشان در امریکا درگذشت، اما مسعود نتوانست در مراسم جنازۀ او شرکت کند. او همچنین می‌گوید مادرشان در دو سال گذشته دو بار دچار سکتۀ مغزی شده است.

شان جمشیدی می‌گوید:" برای ما بسیار دشوار است که نتوانیم یکدیگر را ببینیم. امیدوارم آنان به جایی فرستاده شوند که امن باشد، نه این‌که فقط به یک کشور سوم که خودش با مشکلات روبه‌رو است، منتقل شوند. من هم به تلاش‌هایم برای آنان ادامه خواهم داد."