عمده‌فروشان انجیر در کندهار می‌گویند قیمت این محصول امسال تا نصف کاهش یافته است

عکس از آرشیف

به گفتهٔ شماری از عمده‌فروشان انجیر خشک در کندهار، قیمت این محصول در سال جاری در مقایسه با سال گذشته تا نصف کاهش یافته است. آنان بسته‌ماندن مسیر تجارتی پاکستان، افزایش هزینه‌های انتقال و کاهش معاملات را از عوامل اصلی رکود بازار می‌دانند.

خیرالله، عمده‌فروش انجیر خشک در کندهار که حدود هفت سال در این بخش فعالیت دارد، به رادیو آزادی گفت: «وضعیت بازارهای انجیر امسال بسیار خراب است، انجیری که پارسال به یک هزار افغانی به فروش می‌رسید، حالا قیمت آن به پنجصد افغانی رسیده است، زیرا گذرگاه‌ها با پاکستان مسدود اند.»

خیرالله می‌گوید کاهش قیمت‌ها و دشواری انتقال کالا از مسیر پاکستان به هند، بازار را با رکود روبه‌رو کرده است. او به رادیو آزادی افزود که قیمت انواع انجیر خشک در مقایسه با سال گذشته تا نصف کاهش یافته و خرید تاجران نیز به‌شدت کم شده است.

او گفت: «پارسال چهار کیلو و چهارصد گرام انجیر سفید را بین ۲۸۰۰ تا ۳۰۰۰ افغانی می‌فروختیم؛ اما امسال به ۱۸۰۰ تا ۱۹۰۰ افغانی فروخته می‌شود. تاجری که پارسال ده موتر انجیر می‌خرید، امسال یک موتر خریداری می‌کند.»

وضعیت بازارهای انجیر امسال بسیار خراب است، انجیری که پارسال به یک هزار افغانی به فروش می‌رسید، حالا قیمت آن به پنجصد افغانی رسیده است
خیرالله، عمده‌فروش انجیر خشک در کندهار

نظیراحمد، یکی دیگر از خریداران انجیر از باغداران، می‌گوید تأخیر در انتقال کالا، معاملات را زیان‌بار ساخته است. او از حکومت طالبان می‌خواهد برای بازگشایی مسیرهای تجارتی با پاکستان اقدام کند.

نظیراحمد افزود: «گاهی ضرر می‌کنیم و گاهی فقط مصارف خود را به دست می‌آوریم. تاجران می‌گویند در کارگوها ازدحام است و تا فراهم‌شدن زمینه، از ما انجیر خریداری نمی‌کنند.»

با این حال، اتحادیهٔ صادرکنندگان میوهٔ خشک افغانستان می‌گوید بسته‌ماندن مسیر پاکستان تأثیر محدودی بر مجموع صادرات انجیر داشته است؛ زیرا بخشی از کالاها از مسیر ایران به امارات، از طریق ترکیه به هند و نیز با دهلیزهای هوایی صادر می‌شوند.

خالد احمد رحمانی، سخنگوی اتحادیهٔ صادرکنندگان میوهٔ خشک افغانستان، به رادیو آزادی گفت که هرچند افزایش هزینه‌های انتقال نیز از چالش‌های صادرکنندگان به‌شمار می‌رود، بسته‌بندی سنتی و رعایت‌نشدن معیارهای بین‌المللی در برخی شرکت‌ها، از عوامل کاهش تقاضا برای انجیر افغانستان در بازارهای جهانی است.

آقای رحمانی افزود: «ما یک پروسس و بسته‌بندی بسیار اعلی در افغانستان، به‌ویژه در ولایت کندهار که یکی از مراکز مهم تولید انجیر است، نداریم. بسته‌بندی‌ها بیشتر سنتی است و بسیاری از شرکت‌ها معیارهای بین‌المللی صادرات را رعایت نمی‌کنند و صادرات هم به شکل سنتی صورت می‌گیرد. همین مسئله باعث شده که تقاضای انجیر در سطح جهان از افغانستان پایین بیاید.»

او همچنین گفت که ازدحام در بنادر و میدان‌های هوایی در فصل برداشت محصولات زراعتی، تا اندازه‌ای معمول است؛ زیرا به گفته او حجم صادرات در این زمان افزایش می‌یابد.

درگیری‌های مرزی افغانستان و پاکستان در ۱۲ اکتوبر ۲۰۲۵ به بسته‌شدن گذرگاه‌هایی چون تورخم و چمن ـ سپین‌بولدک انجامید. پیش از آن، هند نیز در پی حملهٔ مرگبار پهلگام در کشمیر، در ۲۴ اپریل ۲۰۲۵ گذرگاه اتاری ـ واگه را بست؛ مسیری که در انتقال کالا میان پاکستان و هند نقش داشت.

بسته‌شدن این مسیرها، تاجران افغان را به استفاده از راه‌های بدیل واداشته است؛ راه‌هایی که به گفتهٔ آنان، زمان و هزینهٔ انتقال کالا را افزایش می‌دهند.

رادیو آزادی برای دریافت دیدگاه وزارت صنعت و تجارت حکومت طالبان دربارهٔ کاهش قیمت انجیر در کندهار و راهکارهای حمایت از این بخش تماس گرفت؛ اما مسئولان این وزارت پاسخ ندادند.

بر اساس اظهارات آخندزاده عبدالسلام جواد، سخنگوی وزارت صنعت و تجارت طالبان، که طلوع‌نیوز در ماه قوس ۱۴۰۴ منتشر کرده است، افغانستان در هشت ماه نخست سال ۱۴۰۴ خورشیدی، بیش از ۴۳ هزار تُن انجیر به ارزش حدود ۲۱۴ میلیون دالر صادر کرده است. هند، امارات متحدهٔ عربی، پاکستان، ترکیه و چند کشور دیگر از مقصدهای صادراتی این محصول بوده‌اند.

از سوی دیگر، عبدالباقی بینا، معاون اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری کندهار، در ماه سنبلهٔ ۱۴۰۵ به برخی رسانه‌های داخلی گفته که از آغاز حمل تا پایان اسد همین سال، ۱۳ هزار و ۵۰۰ تُن میوهٔ خشک به ارزش ۳۴٫۵ میلیون دالر از کندهار به چند کشور صادر شده است.

در این حال، بسم‌الله نوری، معاون اتحادیهٔ میوهٔ خشک کندهار، گفته که انتقال میوهٔ خشک به هند که پیش از این حدود ۱۰ روز زمان می‌برد، اکنون ۵۵ روز تا دو ماه طول می‌کشد.