دوست‌محمد، قالین‌باف و مسوول یک کارگاه قالین‌بافی افغانی است میگوید که مادر، خواهران و برخی دیگر اعضای خانواده‌اش، از ۲۸ سال به این‌سو، به‌گونهٔ مشترک در ولسوالی دولت‌آباد ولایت بلخ قالین می‌بافند و آن را به بازارهای جهانی می‌رسانند.
او دربارهٔ روند کار قالین‌بافی میگوید: «نخست طرح‌ریزی و دیزاین آن انجام می‌شود، سپس رنگ و گراف قالین تهیه می‌شود، بعد به بافنده گفته می‌شود که قالین را مطابق همین گراف ببافد. وقتی قالین از کارگاه بیرون می‌شود، مثلاً در یک قالین دو در سه متر، ۳۵ کیلوگرام پشم و مواد دیگر استفاده می‌شود. سپس آن را شستشو می‌کنیم، قیچی می‌زنیم، پشت آن را می‌سوزانیم، ریشه‌هایش را درست می‌کنیم و برای فروش آماده می‌سازیم. زحمت بسیار زیادی برای آن کشیده می‌شود.»
دوست‌محمد میگوید که قالین‌بافان بر اساس نوع و کیفیت قالین، از دکانداران و شرکت‌هایی که برای‌شان سفارش می‌دهند، دستمزد دریافت می‌کنند. اما به گفتهٔ او، بیشتر آنان زنانی روستایی‌اند که از همین راه هزینه‌های زندگی خانواده‌های‌شان را تأمین می‌کنند.
برادران دوست‌محمد در کابل دکان دارند و قالین‌هایی را که بیشتر آن‌ها به‌گونهٔ سنتی با دست توسط زنان و دختران افغان بافته می‌شوند، از ولایت‌های بدخشان، کندز، بلخ، جوزجان، فاریاب و چند ولایت دیگر، از مسیرهای مختلف ترانزیتی به خارج از کشور صادر می‌کنند.
ایشان قاری‌زاده، یکی از مالکان این دکان قالین‌فروشی، به رادیو آزادی گفت که میزان فروش قالین‌های‌شان در مقایسه با پنج سال گذشته افزایش نیافته و چالش‌های گوناگون سبب این وضعیت شده است.
او گفت: «اکنون این قالین‌ها را جداگانه انتقال می‌دهیم. به این معنا که نخست از طریق کارگوی محلی به دوبی می‌فرستیم. در آن‌جا شرکت‌های بین‌المللی وجود دارند که با کشورهای مختلف جهان ارتباط دارند. در حال حاضر، انتقال کالاها از افغانستان بسیار دشوار شده و هزینه‌های آن نیز بالا رفته است. به‌طور متوسط، سالانه بین ۱۰۰ تا ۵۰۰ تخته قالین به خارج می‌فرستیم. فعلاً از صادرات آن، به اندازه‌ای که برایش زحمت می‌کشیم، عاید به دست آورده نمی‌توانیم. در مقایسه با پنج سال گذشته، هزینه‌های ما دو برابر شده است. پیش از این، برای انتقال هر کیلوگرام قالین پنج یا شش دالر می‌پرداختیم، اما اکنون این هزینه به ۱۱ دالر رسیده است.»
قالین‌های افغانی از محصولات سنتی و صادراتی مشهور افغانستان به شمار می‌روند.
این قالین‌ها به دلیل دست‌بافت بودن، کیفیت پشم، طرح‌های زیبا و هنر تاریخی‌شان، در بازارهای جهانی ارزش ویژه‌ای دارند.
در مقایسه با پنج سال گذشته، هزینه‌های ما دو برابر شده است. پیش از این، برای انتقال هر کیلوگرام قالین پنج یا شش دالر می‌پرداختیم، اما اکنون این هزینه به ۱۱ دالر رسیده است.ایشان قاری‌زاده، یکی از مالکان دکان قالین‌فروشی
ولایت‌های بلخ، فاریاب، جوزجان و سرپل از مناطق مهم بافت قالین در افغانستان به شمار می‌روند و بخش بزرگی از قالین‌های افغانی در این مناطق تولید می‌شود.
سهیل حسین‌زاده، مسوول یک شرکت کارگو یا انتقال کالاهای تجارتی در کابل، میگوید که با وجود داشتن قرارداد با شمار زیادی از دکان‌ها و کارگاه‌های تولید قالین‌های اصیل افغانی در داخل کشور، انتقال این قالین‌ها به بازارهای جهانی با چالش‌های زیادی روبه‌رو است.
به گفتهٔ او، قالین‌ها نخست از طریق شرکت‌های هوایی به دوبی انتقال داده می‌شوند و سپس به کمک شرکت‌های قراردادی دیگر، به کشورهای اروپایی و امریکا فرستاده می‌شوند.
سهیل به رادیو آزادی گفت که وضعیت امنیتی اخیر در آسیای میانه، تأثیر منفی چندبرابری بر این انتقالات گذاشته است.
او گفت:
«مشتریان ما چهار یا پنج تخته قالین برای انتقال می‌آورند. ما همه را یک‌جا می‌کنیم و سپس از طریق هوایی به دوبی می‌فرستیم. در آن‌جا قالین‌ها را به شرکت‌های بین‌المللی کارگو تحویل می‌دهیم. در این شرکت‌ها حساب کاربری داریم و آن‌ها قالین‌ها را از آن‌جا به کشورهای مختلف جهان انتقال می‌دهند. شرکت‌های کارگو که در افغانستان فعالیت می‌کنند، از جمله با شرکت UPS کار می‌کنند؛ زیرا هزینه‌های DHL و شرکت‌های دیگر بلند است و توان پرداخت آن را نداریم. پنج سال پیش، این انتقالات به‌مراتب بهتر بود. اکنون به دلیل جنگ‌های امریکا، ایران، عربستان و یمن، هزینه‌ها بسیار افزایش یافته است.»
تلاش کردیم نظر وزارت صنعت و تجارت حکومت طالبان را نیز در این باره بگیریم که در تازه‌ترین موارد، قالین‌های افغانی از چه مسیرهایی و به چه اندازه به بازارهای جهانی صادر شده‌اند و این صادرات چه میزان عاید سالانه داشته است.
اما محمد آصف الیاس، سخنگوی این وزارت، تا زمان نشر گزارش به پرسش‌های رادیو آزادی پاسخ نداد.
با این حال، این ادارهٔ حکومت طالبان پیش از این گفته بود که در سال ۲۰۲۴ میلادی، از صادرات حدود سه‌هزار و ۶۳۰ تُن قالین، ۱۵.۲ میلیون دالر و در سال ۲۰۲۵ میلادی، از صادرات حدود سه‌هزار و ۸۱۸ تُن قالین، ۱۸ میلیون دالر عاید به دست آورده است.
بخش بزرگی از قالین‌های افغانی به امارات متحدهٔ عربی، ترکیه، جرمنی، هالند، امریکا، هند، چین و برخی کشورهای آسیای میانه صادر می‌شوند.
اما در این اواخر، افغان‌های مقیم خارج نیز پس از گفت‌وگو با فروشندگان قالین در افغانستان، این محصولات را به‌گونهٔ مستقیم و آنلاین خریداری می‌کنند. حکومت طالبان پیش از این، در گزارش‌های سالانهٔ خود گفته بود که حدود ۱.۲ میلیون تن، از مرحلهٔ بافت سنتی قالین گرفته تا پروسس و فروش آن، در این بخش مصروف کار هستند.