دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد در گزارشی که روز یکشنبه ۱۲ دلو منتشر شد، گفته است که با وجود افزایش استفاده از مواد مخدر مصنوعی و سوءاستفاده از داروهای طبی در افغانستان، مواد مخدر سنتی همچنان بیشترین میزان مصرف را در این کشور دارند.
در این گزارش همچنان آمده است که با وجود ادعای حکومت طالبان در مورد درمان شمار زیادی از معتادان، یافتههای این دفتر نشان میدهد که نزدیک به دو سوم مراکز درمانی تنها به مردان خدمات ارائه میکنند و تنها حدود ۱۷ درصد این مراکز در ۳۲ ولایت افغانستان زنان معتاد را تحت درمان قرار میدهند.
وزارت امور داخله اقدامات مؤثری را در بخش منع کشت مواد مخدر، گسترش مراکز تداوی معتادان، آگاهیدهی عامه و فراهمسازی فرصتهای شغلی برای افراد تداویشده انجام داده است
اما عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت امور داخله طالبان، با رد این گزارش، در پیام صوتی که روز دوشنبه ۱۳ دلو در شبکه ایکس منتشر کرد، مدعی شد که گزارش UNODC بر اساس یک سروی کهنه تهیه شده است.
او گفت: "در جریان چهار سال مبارزه حکومت (امارت اسلامی) طالبان، بر اساس فرمان هبتالله اخندزاده، وزارت امور داخله اقدامات مؤثری را در بخش منع کشت مواد مخدر، گسترش مراکز تداوی معتادان، آگاهیدهی عامه و فراهمسازی فرصتهای شغلی برای افراد تداویشده انجام داده است که در گزارش متذکره به گونه کافی از این دستاوردها یاد نشده است."
ملا هبتالله اخندزاده، رهبر طالبان، در فرمانی در ماه اپریل سال ۲۰۲۲ کشت کوکنار، تولید و قاچاق تریاک را غیرقانونی اعلام کرده و آن را ممنوع ساخت.
با این حال، دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرم سازمان ملل متحد در گزارشی که در ماه عقرب امسال منتشر شد، گفت که پس از این فرمان، تولید و قاچاق مواد مخدر ترکیبی، بهویژه متامفتامین، در افغانستان در حال افزایش است.
در گزارش تازه این دفتر آمده است که چرس با ۴۶ درصد، بیشترین میزان مصرف را در میان مردان در افغانستان دارد. پس از آن، تریاک با ۱۹ درصد، تابلیت «K» با ۱۱ درصد و متامفتامین یا شیشه با ۷ درصد در ردههای بعدی قرار دارند.
تداوی معتادان، مبارزه با اعتیاد و قاچاق مواد مخدر تنها زندانیکردن افراد یا تجمع معتادان در مراکز نیست، بلکه نیاز به یک سیستم دقیق و علمی دارد
اما عبدالمتین قانع ادعا میکند که در حال حاضر تولید چرس در افغانستان به صفر رسیده و ذخایر آن از بین رفته است. او همچنان بدون ارائه ارقام مشخص گفته است که شمار زیادی از معتادان در افغانستان به خدمات درمانی دسترسی دارند.
در همین حال، داکتر فرید بزگر، متخصص تداوی اعتیاد، در گفتوگو با رادیو آزادی گفته است:
"تداوی معتادان، مبارزه با اعتیاد و قاچاق مواد مخدر تنها زندانیکردن افراد یا تجمع معتادان در مراکز نیست، بلکه نیاز به یک سیستم دقیق و علمی دارد. با درنظرداشت وضعیت افغانستان، بودجه کافی برای تداوی معتادان وجود ندارد و بسیاری از افراد مسلکی این بخش کشور را ترک کردهاند. فکر نمیکنم اقدامات حکام فعلی پاسخگوی نیازهای واقعی تداوی معتادان باشد."
بر اساس گزارش UNODC، یافتهها نشان میدهد که مصرف مواد مخدر پیوند نزدیک با فقر، بیکاری و نیازهای صحی برآوردهنشده دارد.
همچنان استیفن رودریکس، نماینده برنامه انکشافی سازمان ملل متحد (UNDP) در افغانستان، گفته است که رویدستگرفتن اقدامات عملی برای مبارزه با عوامل اصلی مصرف مواد مخدر، بهشمول کمبود شغل و فرصتهای اقتصادی، میتواند نقش مؤثری در کاهش این چالشها داشته باشد.