علی خامنهای کی بود؟
علی خامنهای در ۱۹ اپریل ۱۹۳۹ میلادی در شهر مشهد در شمالشرق ایران به دنیا آمد و دومین فرزند از میان هشت خواهر و برادر بود، او در یک خانوادهٔ روحانی و مؤمن رشد کرد.
خامنهای تحصیلات دینیاش را از کودکی آغاز کرد و در دوران نوجوانی وارد حوزههای علمیه شد، سپس برای ادامۀ درسهای دینی به شهر قم رفت و زیر نظر علما از جمله آیتالله روحالله خمینی آموزش دید.
آیتالله خامنهای به عنوان یک عالم دین فروتن و پارسا شهرت یافت و در سال ۱۹۶۲ به جنبش انقلابی خمینی پیوست، جنبشی که در برابر شاه و سیاستهای طرفدار امریکا در تهران مخالفت میکرد.
فعالیتهای انقلابی او توجه مقامات را جلب کرد و به نخستین بازداشت و زندانی شدن او انجامید، که آغاز مجموعهای از بازداشتها و زندانهای متعدد بود.
در سال ۱۹۶۴، خامنهای ۲۵ ساله تصمیم گرفت قم را ترک کند تا از پدر خود مراقبت کند، اقدامی که او بعداً آن را «عمل نیک» خواند و گفت که خدا آن را برکت داده و عامل موفقیتهای بعدی او بوده است.
در مشهد، خامنهای درسهای قرآن و ایدئولوژی اسلامی ارائه میداد، که این فعالیتها به بازداشت، شکنجه و نهایتاً تبعید داخلی او منجر شد. وقتی انقلاب در سال ۱۹۷۹ رخ داد، او توسط استاد سابقش، خمینی، به شورای انقلاب اسلامی منصوب شد.
او پس از درگذشت روحالله خمینی در سال ۱۹۸۹، زمانیکه هیچ جانشین آشکاری برای رهبری تعیین نشده بود، توسط مجلس خبرگان رهبری به عنوان دومین رهبر ارشد ایران انتخاب شد.
این انتخاب در آن زمان بسیاری را شگفتزده کرد، زیرا خامنهای از نظر مرجعیت دینی در مقایسه با دیگر عالمان برجسته، موقعیت پایینتری داشت و انتخاب او حتی برای خودش نیز غیرمنتظره بود.
در طول دورهٔ رهبری خود، خامنهای به مخالفت آشکار با ایالات متحده ادامه داد و ادعا میکرد که امریکا تلاش دارد جمهوری اسلامی ایران را سرنگون کند.
تحت نظارت او، ایران نفوذ خود را در منطقه از طریق آنچه محور مقاومت نامیده میشود، گسترش داد؛ این محور شامل شبکهای نسبتا پراکنده از نیروهای نیابتی، گروههای مسلح تحت حمایت تهران و کشورهای همپیمان است که نقش مهمی در استراتژی ایران برای مقابله با غرب، دشمنان عرب و رقیب دیرینهاش، اسرائیل، ایفا میکنند.
خامنهای در جریان جنگ ۱۲ روزهٔ اسرائیل علیه ایران در جون ۲۰۲۵ از دید عموم ناپدید شد، موضوعی که در محافل سیاسی کشور پرسشهایی دربارهٔ رهبری او برانگیخت.
خامنهای با بسیاری از رؤسای جمهور ایران دچار اختلاف شد به استثنای ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور پیشین ایران که یک روحانی سختگیر بود.
بسیاری معتقد بودند که رئیسی برای جانشینی خامنهای به عنوان رهبر ارشد آماده میشد. اما رئیسی در ماه می ۲۰۲۴ در یک حادثهٔ هلیکوپتر درگذشت که برنامههای جانشینی خامنهای را پیچیده کرد.
مجمع خبرگان ۸۸ عضوی، که تحت سلطهٔ روحانیون محافظهکار است، اکنون باید جانشینی برای خامنهای تعیین کند.
به گزارش روزنامه امریکایی نیویارک تایمز، یک مقام ارشد ایرانی گفته که حکومت موقت ایران امروز تشکیل خواهد شد.
در ادامه مقاله نیویارک تایمز آمده که پیش از کشته شدنش خامنهای یک قسمت زیاد از وظایف اش را به علی لاریجانی دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران سپرده بود.
خامنهای از خود چهار پسر، یک دختر و همسرش به یادگار گذاشته است. گفته میشود یک دختر دیگرش نیز در همان حملات امریکا و اسرائیل که خامنهای را کشتند، جان باخته است.