محصلان افغان: توقف ویزه‌های تحصیلی بریتانیا امیدهای ما را بر باد داد

آنان به رادیو آزادی گفتند که برای به دست آوردن این بورسیه‌های مختلف تحصیلات عالی بسیار تلاش کرده‌اند، اما اکنون که صدور ویزه‌هایشان متوقف شده، با سرنوشت نامعلومی روبه‌رو شده‌اند و به‌گفته آن‌ها این وضعیت را بی‌عدالتی در حق‌شان می‌دانند.

وړانگه هنری، باشنده ولایت کندهار می گوید که او در ماه جنوری سال جاری میلادی بورسیه ماستری در رشته ادبیات انگلیسی را از بریتانیا به دست آورده است.

وړانگه به رادیو آزادی گفت با آنکه برای بدست آوردن این بورسیه در شرایط دشوار اقتصادی‌که داشت، تمام شرایط مالی و سایر امتحانات را با مؤفقیت پشت سر گذاشت و همه مراحل را تکمیل کرده بود، اما به دلیل توقف صدور ویزه از سوی دولت بریتانیا هنوز ویزه تحصیلی دریافت نکرده و از سفر برای تحقق آرزوهایش بازمانده است.

او افزود که دریافت این بورسیه، درحالی‌که در افغانستان از آموزش و کار محروم است، برایش امید بزرگی بود: "به من اطمینان داده شد که بورسیه سال ۲۰۲۶ را به دست آورده‌ام. برای آن بسیار زحمت کشیده بودم. پولی را که برای ضمانت بانکی این بورسیه لازم بود از دیگران قرض گرفتم. امید زیادی داشتم که از این راه بتوانم آینده‌ام را بسازم و پس از ادبیات انگلیسی، تحصیلات عالی‌ام را در بخش صحت عامه نیز ادامه دهم، اما این تصمیم ما را بسیار ناراحت کرد؛ زیرا در افغانستان نیز از تحصیلات عالی محروم شده‌ایم."

وړانگه این تصمیم را با توجه به شرایط کنونی افغانستان بی‌عدالتی می‌داند.

یکی دیگر از دریافت کننده‌گان بورسیه تحصیلی بریتانیا و باشنده ولایت ننگرهار که نمی‌خواهد نامش در گزارش منتشر شود نیز می‌گوید که پس از تلاش‌های فراوان مؤفق شده بورسیه ماستری در رشته پالیسی و اداره عامه را به دست آورد، اما به‌گفته او توقف صدور ویزه برای افغان‌ها ده‌ها جوان افغان دیگر را نیز ناامید کرده‌است.

او گفت: "پس از حدود چهار و نیم ماه آموزش در کابل توانستم در آزمون تافل ۹۳ نمره بگیرم و سپس به پوهنتون‌های بریتانیا که به این سطح تافل نیاز داشتند درخواست دادم و در نهایت بورسیه گرفتم. حالا که انگلستان چنین تصمیمی گرفته، برای محصلان افغان تکان‌دهنده است؛ زیرا محصلان ماه‌ها و حتی سال‌ها تلاش کرده‌اند و امیدهای زیادی داشتند. امیدواریم این تصمیم دوباره لغو شود."

این محصلان افغان در حالی نگرانی‌هایشان را مطرح می‌کنند که وزارت داخله بریتانیا در ۴ مارچ اعلام کرد صدور ویزه‌های کاری و تحصیلی برای شهروندان چهار کشور جهان از جمله افغانستان را به متوقف کرده‌است.

این چهار کشور افغانستان، کامرون، میانمار و سودان اند.

در همان زمان، روزنامه تلگراف چاپ بریتانیا در گزارشی نوشت که درخواست‌های پناهنده‌گی محصلان این چهار کشور بین سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ پنج برابر افزایش یافته است.

بر اساس این گزارش، این اقدام برای جلوگیری از افزایش درخواست‌های پناهنده‌گی از سوی افرادی انجام شده که از طریق مسیرهای قانونی وارد بریتانیا می‌شوند.

در گزارش آمده که شمار افغان‌هایی که از طریق ویزه‌های کاری و تحصیلی درخواست پناهنده‌گی می‌دهند اکنون از تعداد ویزه‌های صادر شده بیشتر شده‌است.

تصمیم حکومت بریتانیا واکنش‌ها و انتقادهای زیادی را به‌ویژه در میان افغان‌ها برانگیخته و بسیاری خواستار بازنگری در آن شده‌اند؛ موضوعی‌که محصلان مصاحبه شده با رادیو آزادی نیز بر آن تأکید کرده‌اند.

پس از این واکنش‌ها، یکی از خبرنگاران روزنامه تلگراف در ششم مارچ در یک نشست خبری از شبانه محمود وزیر داخلۀ پاکستانی‌الاصل بریتانیا، پرسید چرا پاکستانی‌ها در فهرست این محدودیت تازه ویزه قرار ندارند، درحالی‌که آنان از نظر تعداد درخواست‌ها و پرونده‌ها در صدر متقاضیان پناهنده‌گی در بریتانیا قرار دارند.

او در پاسخ گفت که تصمیم‌های بیشتری در راه است، اما تا کنون تصمیم تازه‌ ای در این مورد از سوی این وزارت اعلام نشده‌است.

روزنامه تلگراف نوشته که این تغییرات از ۲۶ مارچ اجرایی خواهد شد و پس از ثبات سیستم پناهنده‌گی، "مسیرهای امن و قانونی جدید" ایجاد خواهد شد.

اطلاعات دقیقی درباره این‌که هر سال چه تعداد محصل افغان از بریتانیا بورسیه تحصیلی و چه تعداد افغان ویزه کاری دریافت می‌کنند در دست نیست.

اما بر اساس گزارش برخی رسانه‌های داخلی افغانستان، پیش از بازگشت دوباره طالبان به قدرت در سال ۲۰۲۱، هر سال حدود ۵۰۰ محصل افغان در رشته‌های مختلف از پوهنتون‌های گوناگون بریتانیا بورسیه‌ی تحصیلی دریافت می‌کردند.

با توجه به این‌که حکومت طالبان در افغانستان آموزش دختران بالاتر از صنف ششم را ممنوع کرده‌است، دریافت بورسیه‌های تحصیلی از کشورهای چون بریتانیا برای هزاران دختر افغان، از جمله وړانګه هنری، تنها امید برای ادامه تحصیل به شمار می‌رفت.