رحمتالله شیرزاد، مبصر ۲۹ ساله مسابقات کرکت و باشنده ولایت کندهار است، در رشته ژورنالیزم تا سطح لیسانس تحصیل کرده و از شش سال به اینسو مبصری میکند.
هنوز محصل بودم و در یک رادیوی محلی کار میکردم. آن زمان مسابقات شپگیزه بود و ما روی آن تبصره میکردیم. این نخستین تجربههای من بود .
رحمتالله به رادیو آزادی میگوید که در آغاز به زبان پشتو کامنتری یا مبصری میکرد، اما بعداً به زبان انگلیسی نیز آغاز کرد: "هنوز محصل بودم و در یک رادیوی محلی کار میکردم. آن زمان مسابقات شپگیزه بود و ما روی آن تبصره میکردیم. این نخستین تجربههای من بود که مبصری را به زبان پشتو آغاز کردم. بعداً در سال ۲۰۲۰ در کندهار، یک تورنمنت بزرگ در سطح زون برگزار شد که من در میدان به هر دو زبان پشتو و انگلیسی مبصری داخلی انجام میدادم. این نخستین مرحله رسمی بود که مبصری به زبان انگلیسی را آغاز کردم."
او میگوید که در شهر کابل و ولایتهای مختلف افغانستان مسابقات زیادی را مبصری کرده، اما تا کنون سفر خارجی نداشته است.
اینکه مبصری به زبان انگلیسی در افغانستان چه اهمیتی دارد، رحمتالله در این مورد به رادیو آزادی افزود که این کار، رساندن صدای افغانستان به جهان است: "مسابقات کرکتی که در افغانستان برگزار میشود، فرصتی است برای نشان دادن تواناییهای بازیکنان افغان، معرفی فرهنگ افغانستان و رساندن پیام مثبت از افغانستان به جهان. این موضوعات نشان میدهد که این بخش چقدر مهم است."
اما یک مبصر خوب باید چه ویژهگیهایی داشته باشد؟
رحمتالله شیرزاد در این باره گفت: "داشتن معلومات خوب، ارائه مناسب و صدای خوب، از مهمترین ویژهگیهای یک مبصر مؤفق است."
من تجربهها، مشاهدات و منابعی را که استفاده کردهام، جمعآوری کردهام و در قالب یک کتاب تنظیم کردهام. تمام مطالب این کتاب درباره مبصری کرکت است.
او میگوید که در زمینه مبصری مسابقات کرکت، کتابی نیز نوشته، اما هنوز چاپ نشده است: "من تجربهها، مشاهدات و منابعی را که استفاده کردهام، جمعآوری کردهام و در قالب یک کتاب تنظیم کردهام. تمام مطالب این کتاب درباره مبصری کرکت است. اینکه چگونه باید مبصری کرد، یک مبصر خوب چه ویژهگیهایی دارد، بخشهای مختلف نشرات و پالیسیهای نشراتی در آن توضیح داده شدهاست. کار کتاب تقریباً تکمیل شدهاست."
میگویند مبصر، زبان کرکت است؛ اگر مبصران نباشند، شاید مردم نتوانند آنگونه که لازم از از هیجان و لذت بازی آگاه شوند.
مبصران کرکت بازی را تشریح میکنند، درباره بازیکنان و قوانین معلومات میدهند، استراتژیها را تحلیل میکنند، به شنوندهگان رادیو و بینندهگان تلویزیون کمک میکنند تا بازی را بهتر درک کنند و در مجموع شور و هیجان مسابقه را افزایش میدهند.
در بسیاری از کشورهای جهان، مبصران تنها هنگام مسابقات فعال نیستند، بلکه در شبکههای اجتماعی نیز درباره بازیها، بازیکنان و موضوعات مرتبط با کرکت اظهارنظر میکنند و دنبال کنندهگان زیادی دارند.