آستانه امروز میزبان نشستی در بارۀ افغانستان خواهد بود

آستانه، پایتخت قزاقستان

آستانه، پایتخت قزاقستان امروز دوشنبه، ۲۷ دلو میزبان نشست گروه تماس نمایندگان ویژۀ کشورهای آسیای مرکزی در امور افغانستان است.

حکومت قزاقستان اخیراً در اعلامیه‌ای که در پیوند به دیدار سفیر این کشور در ازبیکستان با نمایندۀ ویژۀ ازبیکستان در امور افغانستان نشر کرده، از برگزاری این نشست خبر داده است.

هر چند مشخص نیست که در این نشست نمایندگان کدام کشورها شرکت می‌کنند، اما در دور قبلی نشست نمایندگان ویژۀ کشورهای آسیای مرکزی که به ابتکار ازبیکستان در ۲۶ آگست ۲۰۲۵ در تاشکند برگزار شد، نمایندگان ازبیکستان، قزاقستان، تاجیکستان و قرغیزستان شرکت کرده بودند.

در این نشست بود که بر ایجاد یک گروه تماس در سطح نمایندگان ویژه در امور افغانستان تأکید شد.

هدف از ایجاد این گروه تماس، ایجاد یک بستر منطقه‌ای مستقل برای گفت‌وگوی منظم و هدفمند در مورد موضوعات مورد علاقۀ مشترک کشورهای منطقه عنوان شده است.

در بارۀ جزئیات آجندای نشست گروه تماس نمایندگان ویژۀ کشورهای آسیای مرکزی چیزی گفته نشده است، اما این نمایندگان در نشست قبلی‌شان بر اهمیت تدوین یک رویکرد مستقل در مورد مسئله افغانستان تأکید کرده بودند.

بر اساس اعلامیۀ وزارت خارجۀ ازبیکستان، آنان همچنان بر لزوم احیا و توسعۀ روابط تجاری و اقتصادی، ترانسپورت، فرهنگی و بشردوستانه بین آسیای مرکزی و افغانستان تأکید کرده بودند.

تا هنوز مشخص نیست که از حکومت طالبان هم به این نشست دعوت شده یا نه.

طارق فرهادی، آگاه امور سیاسی می‌گوید که کشورهای آسیای مرکزی هم بخاطر نگرانی‌های امنیتی‌شان و هم برای تجارت نیاز به داشتن روابط خوب با حکومت طالبان دارند.

دیگر کشورهای آسیای مرکزی از نظر اقتصادی ضرورت دارند که با افغانستان سر و کار داشته باشند و اگر بتوانند راه برایشان تا پاکستان باز باشد.

او به رادیو آزادی گفت:

"یک حالتی است که خود کشورهای آسیای مرکزی البته قزاقستان کشوری است که پول و ثروت فراوانی دارد، اما دیگر کشورهای آسیای مرکزی از نظر اقتصادی ضرورت دارند که با افغانستان سر و کار داشته باشند و اگر بتوانند راه برایشان تا پاکستان باز باشد."

البته هیچ یک از کشورهای آسیای مرکزی تا کنون حکومت طالبان را به رسمیت نشناخته اند، اما بیشترشان در تلاش تقویت روابط به ویژه روابط اقتصادی و تجاری با حکومت طالبان هستند.

از این میان ازبیکستان و قزاقستان در چهار سال گذشته روابط، سیاسی، تجاری و اقتصادی خود را با حکومت طالبان تقویت کردند.

در سال ۲۰۲۵، حجم تجارت بین افغانستان زیر حاکمیت طالبان و ازبیکستان به حدود ۱.۶ میلیارد دالر رسید که در مقایسه با سال ۲۰۲۴ حدود ۴۵ درصد افزایش را نشان می‌دهد.

در هشت ماه اول سال ۲۰۲۵، قزاقستان و افغانستان به ارزش حدود ۳۳۸ میلیون دالر معاملات تجارتی داشتند، اما مقام‌های طالبان و قزاقستان اعلام کردند که حجم معاملات تجاری‌شان افزایش خواهند داد.

اما روابط حکومت طالبان با تاجیکستان چندان مناسب نیست. پس از حاکمیت طالبان بر افغانستان، چندین بار در امتداد مرز میان افغانستان و تاجیکستان درگیری‌های مسلحانه رخ داده است. در آخرین مورد به تاریخ ۹ دلو سه فرد مسلح در یک درگیری در مرز تاجیکستان با افغانستان کشته شدند.

مقامات تاجیکستان افراد کشته‌شده را "قاچاقبران افغان" نامیده‌اند.

بیشتر در این باره: سه فرد مسلح در یک درگیری در مرز تاجیکستان با افغانستان کشته شدند

اما اخیراً امیرخان متقی، وزیر خارجۀ حکومت طالبان در دیدار با سعدی شریفی، سفیر تاجیکستان در کابل گفته که آنان متعهد هستند که روابط گسترده و نیک با تاجیکستان داشته باشند.