شمار زیادی از خانوادههای افغان که در این اواخر از ایران و پاکستان اخراج شده و یا داوطلبانه به افغانستان بازگشته اند، میگویند که ممنوعیت آموزش دختران از سوی حکومت طالبان آنها را در مورد آیندۀ فرزندان به خصوص دخترانشان، به شدت نگران ساخته است.
یکی از شنوندهگان رادیو آزادی که به تازهگی از ایران به افغانستان برگشته و بهخاطر حساسیت موضوع نهخواست نامش در این گزارش گرفته شود، میگوید که بهخاطر بازماندان دخترانش از آموزش به شدت مأیوس شدهاست.
او میافزاید: "متأسفانه نرفتن دخترها به مکتب، بسیار مشکل است. دختران مادران آیندۀ افغانستان هستند. فکر کنید در آینده یک مادر بیسواد در یک خانواده، بسیار مشکل است."
مدینه نورزی یک دختر محروم از آموزش، در مورد نگرانیهای دختران افغان، میگوید: "بهطور مستقیم روی زندهگی ما تأثیر کردهاست. نرفتن به مکتب، نرفتن به دانشگاه و یا هر مرکز آموزشی دیگر خود به خود باعث کاهش انگیزه و امیدها برای رسیدن به اهداف ما در آینده میشود. ضمن آن، زمانیکه یک دختر از تحصیل محروم شود، در واقع بخشی از فرصتها برای آینده، کلاً محدود میشود."
طالبان پس از بازگشت به قدرت در سال ۲۰۲۱ میلادی، آموزش دختران بالاتر از صنف ششم را ممنوع اعلام کردند، بعد هم آموزش زنان و دختران افغان در پوهنتونها و به تعقیب آن، تحصیل آنها در مؤسسات و نهادهای آموزشی طبی، ممنوع اعلام شد.
اما این محدودیتهای آموزشی دختران در افغانستان، در دراز مدت چی پیامدهای را در قبال خواهد داشت؟
آصفه ستانکزی فعال حقوق زنان میگوید: "اصلاً زمانیکه یک دختر برای چندین سال از مکتب، یا دانشگاه محروم شود؛ کشور فقط یک دانشآموز یا دانشجو را از دست نمیدهد، بلکه در آینده یک معلم، یک داکتر، یک اقتصاد دان، یک کارآفرین و مدیر را از دست میدهد."
صندوق حمایت از کودکان ملل متحد (یونیسف) اخیراً در گزارشی گفته است که از سال ۲۰۲۱ میلادی تا اکنون حدود ۲.۶ میلیون دختر در افغانستان از آموزش بالاتر از صنف ششم محروم شدهاند.
سازمان ملل متحد، کشورهای مختلف جهان از جمله کشورهای اسلامی، مؤسسات و نهادهای بینالمللی، بارها و با تأکید از حکومت طالبان در افغانستان خواسته اند که به دختران و زنان افغان اجازۀ آموزش و کار را بدهد.
حکومت طالبان ادعا میکند که تمام حقوق زنان و دختران افغان را در چارچوب شریعت اسلامی تأمین کرده و با خودداری از اظهارنظر مستقیم در مورد ممنوعیت آموزش دختران میگوید که تا فراهم شدن شرایط مساعد، دروازههای مکاتب به روی دختران افغان مسدود خواهد بود.
با وصف درخواستهای مکرر سازمان ملل متحد، جامعۀ جهانی، به شمول کشورهای اسلامی، مؤسسات و نهادهای بینالمللی، هنوز هم میلیونها دختر و زن در افغانستان از آموزش و کار محروم هستند.