مشکلات بسیار زیاد است. لاریها ده شب و هشت شب هم در راه ماندهاندیک مهاجر افغان
یک مهاجر افغان که از گرفتن نامش خودداری کرده، میگوید پنج شب میشود در مسیر میان پاکستان و افغانستان گیر مانده است:
"بوره، برنج، موترسایکل و دیگر وسایل ضروری را میگویند که نمیتوانید از موترها پایین کنید."
او ادعا میکند که مأموران امنیتی حکومت پاکستان اجازه نمیدهند، برخی وسایل و اموالشان را با خود به افغانستان انتقال دهند و از آنان پول میخواهند.
او که همراه با خانواده ۸ نفریاش، شامل زنان و کودکان، در منطقه لندی کوتل متوقف مانده و به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش در گزارش نشر شود، روز پنجشنبه «۱۷ ثور» به رادیو آزادی گفت:
"امروز پنجمین روز است که در این وضعیت هستیم. مشکلات بسیار زیاد است. لاریها ده شب و هشت شب هم در راه ماندهاند. وسایل و اموال مهاجران، موترسایکلها، برنج و دیگر کالاها را اجازه نمیدهند در لاریها بار کنند. لاریها را در آنطرف متوقف ساخته اند. دلیلش هم این است که در هر جا از مردم پول گرفته میشود. با مردم بیعزتی میکنند."
امروز ۱۴ روز میشود که اموالم را روان کردهام، اما هنوز نرسیده استالله میر
برخی دیگر از مهاجران افغان میگویند که آنان بهگونه اجباری به افغانستان بازگردانده شدهاند، اما اموال و اسبابشان هنوز در آن طرف در راه گیر مانده است.
یکی از آنان الله میر است که به گفته خودش بیش از ۴۰ سال را در ایالت خیبرپختونخوا پاکستان سپری کردهاست. او میگوید ۹ روز میشود که از تورخم عبور کرده، اما موتر حامل اموالش هنوز در آن طرف تورخم است. او به رادیو آزادی گفت:
"امروز ۱۴ روز میشود که اموالم را روان کردهام، اما هنوز نرسیده است و ما خودمان آمدهایم. اینجا هیچ چیزی نداریم. از مردم از ۵۰ هزار تا یک لک کلدار پول گرفته اند، در غیر آن اموال را پایین کرده و میشکنند. من هم به دریور گفتم هر قدر پول میخواهند بده، چون عزت ما در همین وسایل است، فقط بگذارند برسد."
بهگفته این مهاجران، در برخی از موترهای باربری زنان، کودکان و بیماران نیز حضور دارند که شبها و روزها را در راه سپری کردهاند.
در اینجا کسی منتظر نمیماند، اما در طرف پاکستان مردم منتظر میمانندکارمند محلی یو ان اچ سی آر
این مهاجران و افراد بازگردانده شده از حکومتهای هر دو کشور میخواهند که هرچه زودتر به مشکلات آنان رسیدهگی کنند.
برخی کارمندان محلی کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندهگان (یو ان اچ سی آر) در تورخم نیز این مشکلات را تأیید میکنند.
یکی از کارمندان این اداره که نخواست نامش در گزارش نشر شود، روز پنجشنبه به رادیو آزادی گفت:
"راه تورخم به روی مهاجران باز است و در اینجا کسی منتظر نمیماند، اما در طرف پاکستان مردم منتظر میمانند. یک دلیلش این است که پاکستان در مسیر برای مهاجران کمپهایی ساخته و به آنان فورم خروج میدهد و سپس براساس آن اجازه عبور از تورخم داده میشود، به همین خاطر مردم منتظر میمانند. دلیل دیگر دفتر «ویآرسی» کمیشنری عالی پناهندهگان در پشاور است که بسیار مزدحم است و در هفته فقط یک بار برای مردم وقت و فورم میدهد، به همین دلیل مردم با تأخیر روبهرو میشوند. همچنان مشکل دیگر لاریهای حامل اموال مهاجران است، چون هم در اینطرف روند پروسس ضعیف است و هم در آنطرف پاکستانیها لاریها را تلاشی و سکن میکنند."
این کارمند یک گزارش داخلی ادارهاش را نیز با رادیو آزادی شریک ساخته که در آن آمده است"در جریان بازگشت مهاجران افغان از پاکستان، در برخی کمپها مانند حمزه بابا، هریپور و مانسهره، در روند ثبتنام، تأیید اسناد و انتقال مهاجران مشکلات زیادی وجود دارد. به همین دلیل خانوادهها مجبور میشوند مدت طولانی منتظر بمانند. یکی از مهمترین شکایتها موضوع گرفتن پول است. برخی مهاجران ادعا میکنند که برای تکمیل سریع اسناد، سهولت انتقال یا کوتاه شدن صفها از آنان بهگونه غیرقانونی پول خواسته میشود. این وضعیت نهتنها فشار اقتصادی بر مهاجران را افزایش میدهد، بلکه وضعیت روحی آنان را نیز خراب میکند."
این درحالیست که حکومت طالبان نیز در یک اعلامیه تازه گفته است، مهاجران افغانی که از طریق تورخم به افغانستان بازمیگردند، به دلیل «بهانههای بیجا» روزها در طرف پاکستان متوقف میشوند و در کنار سرک باقی میمانند، درحالیکه زنان، کودکان و سالمندان نیز همراه آنان هستند و با مشکلات فراوان روبهرو اند.
از مردم از ۵۰ هزار تا یک لک کلدار پول گرفته اند، در غیر آن اموال را پایین کرده و میشکنندالله میر
حمدالله فطرت، معاون سخنگوی حکومت طالبان، روز چهارشنبه ۱۶ ثور در صفحه اکس (تویتر سابق) خود با نشر اعلامیهی کمیسیون عالی رسیدهگی به مشکلات مهاجران گفته است که از نهادهای خارجی و سازمان ملل متحد خواستهاند تا برای حل مشکلات مهاجران افغان، جلوگیری از آزار و اذیت آنان و فراهم شدن بازگشت سریعشان، با طرف پاکستانی گفتوگو کنند.
اما حکومت پاکستان تا اکنون در مورد ادعاهای مطرحشده از سوی مهاجران افغان و حکومت طالبان چیزی نگفته است.
کمیسیون رسیدهگی به مشکلات مهاجران حکومت طالبان روز پنجشنبه نیز در گزارش روزانه خود در صفحه اکساش نوشته است که روز چهارشنبه ۱۶ ثور، در مجموع ۹۵۵ خانواده شامل ۵،۱۰۲ نفر، بهگونه اجباری از پاکستان و ایران از راههای مختلف به افغانستان بازگردانده شدهاند.
قابل یادآوری است که پس از تنشها و درگیریهای اخیر میان نیروهای طالبان و پاکستانی، اخراج مهاجران افغان از پاکستان افزایش یافته است.
براساس گزارشها، پاکستان از سال ۲۰۲۳ به اینسو بیش از دو میلیون مهاجر افغان را به افغانستان بازگردانده است.
ادارههای مختلف سازمان ملل متحد نیز در گزارشهای پیهم گفتهاند که در سالهای اخیر نزدیک به پنج میلیون مهاجر افغان از کشورهای همسایه به افغانستان بازگشتهاند، اما به دلیل نبود سرپناه، شغل و دیگر خدمات ضروری در افغانستان، این بازگشت کنندهگان با مشکلات و چالشهای جدی روبهرو هستند.
