کمبود شدید متخصصان درمانی زن و تعطیلی کلینیکها در مناطق روستایی، سکتور صحت در مناطق دور افتاده افغانستان را با مشکل جدی مواجه کرده و زندهگی زنان حامله را بهخطر انداخته است.
بر اساس آمارهای سازمان ملل متحد، افغانستان با ثبت حدود ۶۰۰ مورد مرگ در هر ۱۰۰ هزار تولد زنده، همچنان یکی از بالاترین آمار مرگومیر مادران در جهان را دارد.
بهگفته ساکنان مناطق دورافتاده، نبود مراکز درمانی و قابلههای آموزشدیده، خانوادهها را مجبور کرده برای درمان به شهرهای بزرگ متوسل شوند، مسافت طولانیکه گاهی به قیمت جان بیماران تمام میشود.
الهام، یکی از ساکنان ولایت غزنی به رادیو آزادی میگوید: "در ولسوالی گیرو، نه کلینیک صحی، نه قابله، نه نرس هم و یا داکتر است. بیشتر، همه مریضهای نسایی ولادی در ولسوالی گیرو، در خانه ولادت میکنند. گاهیکه موتر شخصی کرایه کردهایم، مریض در نیمه راه وفات کردهاست."
زرمینه ۳۴ ساله از دیگر ساکنان مناطق روستایی به رادیو آزادی گفت که با متوقف شدن فعالیت کلینیکهای سیار بینالمللی، دسترسی آنها به دوا و خدمات اساسی طبی تقریباً قطع شدهاست.
او میافزاید: "در نزدیکیهای ما داکتر زن و قابله نیست، معاینه خانهها هم بسته است. ما به شهرهای نزدیک یا کابل رفته نمیتوانیم."
ترنم سعیدی یکی از فعالان حقوق زنان افغان با اشاره به افزایش مرگومیر مادران در افغانستان به رادیو آزادی میگوید: "میبینیم که در بسیاری مناطق افغانستان زنان جوان حق ندارند که بدون محرم به مراکز صحی بروند. برخی مراکز مخصوص زنان بودند، طالبان متأسفانه این مراکز را بستند و یا هم این مراکز با کمبود کارمند زن روبهرو هستند. افزایش مرگومیر مادران و نوزادان مخصوصاً در مناطق روستایی افغانستان بسیار زیاد شدهاست."
مقامات وزارت صحت عامه حکومت طالبان وعده دادهاند ظرف پنج سال آینده آمار مرگومیر مادران را به شدت کاهش دهند، اما هشدارهای نهادهای بینالمللی بیانگر چیزی دیگری است.
سازمان ملل متحد اخیراً گفته است که در پی کاهش کمکهای بینالمللی، حدود ۱۰۰ مرکز صحی در سراسر افغانستان که خدمات درمان سوء تغذیه کودکان را ارائه میکردند، بسته شدهاند.
از سوی دیگر، صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) هشدار میدهد که تداوم ممنوعیت تحصیل دختران، افغانستان را تا سال ۲۰۳۰ با کمبود بیسابقهٔ هزاران کارمند درمانی زن روبهرو خواهد کرد، مشکلیکه از دید ناظران میتواند وعدههای حکومت طالبان را کمرنگ سازد و زندهگی نسل بعدی مادران افغان را همچنان تهدید کند.