روز جمعه در کابل از فارغان طب معالجوی امتحان جواز فعالیت یا اگزیت، ولی باز هم بدون اشتراک دختران گرفته میشود.
یک منبع آگاه در کابل به رادیو آزادی گفت که امتحان اگزیت طب معالجوی روز جمعه «۱۷ میزان» و امتحان ستوماتولوژی یا طب دندان در هفتهٔ آینده برگزار میشود.
رسانههای داخلی نیز از قول ناصر خان شیرزی، سخنگوی ادارهٔ ملی امتحانات تحت کنترل طالبان، گزارش دادهاند که امتحان اگزیت ستوماتولوژی یا طب دندان در ۲۴ میزان برگزار میشود.
اما مشخص نیست که چه تعداد از فارغان طب در امتحان روز جمعه شرکت میکنند.
حکومت طالبان در افغانستان از پنج سال به اینسو آموزش دختران و زنان بالاتر از صنف ششم و تحصیلات عالی آنها را ممنوع کرده و شماری از دخترانیکه سالها پیش از پوهنتونهای طبی فارغ شدهاند، مانند گذشته حق شرکت در امتحان جواز فعالیت یا اگزیت را ندارند.
فتانه، محصل سابق سمستر سوم فاکولته طب از ولایت غزنی میگوید، دخترانیکه در شرایط بسیار دشوار درس خواندهاند، حالا نهتنها از امتحان، بلکه از حق کار و خدمت نیز محروم شدهاند و این وضعیت باعث ناامیدی و نگرانی عمیق آنها در مورد آیندۀشان شدهاست.
فتانه، به رادیو آزادی گفت: "من خودم یکی از آن دخترانی هستم که تحصیلاتم ناتمام ماند، بنابراین شدت این وضعیت را احساس میکنم، افغانستان شدیداً به داکتران و کارمندان صحی زن نیاز دارد، اگر محدودیتها بر تحصیل و آموزشهای مسلکی دختران ادامه یابد، در آینده کمبود کارمندان صحی زن به وجود خواهد آمد و این امر بر صحت زنان و کودکان و همچنین بر خدمات صحی تأثیر منفی خواهد داشت."
همزمان، سازمان ملل متحد میگوید که کمبود داکتران زن در افغانستان به مرحلهٔ بحرانی رسیده و ادامهٔ محدودیتها بر آموزش دختران، آیندهٔ تأمین نیروی بشری مورد نیاز سکتور صحی افغانستان را با تهدید جدی روبهرو کردهاست.
صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در گزارش اخیر خود گفته که بر اساس تخمینها، در سال ۲۰۲۴ حدود ۳.۸ میلیون دختر ۷ تا ۱۸ ساله، از جمله حدود ۲.۶ میلیون دختر نوجوان، از مکاتب محروم بودند و در پنج سال گذشته حداقل یک میلیون دختر بهطور مستقیم از محدودیتهای آموزش متوسطه متأثر شدهاند.
بر اساس این گزارش یونیسف، اگر این محدودیتها به همین شکل ادامه یابد، این رقم تا سال ۲۰۳۰ میلادی از دو میلیون تن فراتر خواهد شد.
این محدودیتها بهویژه بر خدمات صحی تأثیر آشکاری گذاشته است.
یک زن از ولایت لوگر که نخواست نامش گرفته شود، در مورد کمبود کارمندن صحی زن در آن ولایت به رادیو آزادی گفت: "در این ولایت نهتنها داکتران کم هستند، بلکه کمبود قابلهها نیز بهطور قابل توجهی افزایش یافته، پیش از این وضعیت بهتر بود، قابلهها زیاد بودند، هر جا که میرفتیم قابله پیدا میشد و آنها به زنان کمک میکردند، اما اکنون حتی نرسهای زن نیز وجود ندارند. ما مجبور هستیم برای بیماریهای بسیار کوچک، حتی برای یک پیچکاری یا معاینهٔ ساده نیز نزد داکتران مرد برویم تا در آنجا ما را پیچکاری، یا معاینه کنند."
یونیسف در یک گزارش دیگر که به تاریخ ۲۸ اپریل سال جاری میلادی منتشر شد، هشدار داده که ادامهٔ ممنوعیت آموزش دختران در افغانستان میتواند تا سال ۲۰۳۰ این کشور را با کمبود بیش از ۲۰ هزار آموزگار زن و بیش از پنج هزار کارمند صحی روبهرو کند.
وزارت صحت عامه حکومت طالبان نیز پیش از این کمبود داکتران زن و نرس قابلهها را تأیید کرده بود، اما تا کنون برای حل این مشکل، نشانهی از یک برنامهٔ مشخص از سوی این وزارت دیده نمیشود.