انجمن بینالمللی دانشجویان افغان (آیایاسای) دستور پوهنتون طبی کینگ ادوارد لاهور مبنی بر تخلیۀ خوابگاه این پوهنتون از سوی دانشجویان افغان را محکوم کرده و هشدار دادهاست که اجرای ناگهانی این تصمیم میتواند پیامدهای جدی آموزشی و بشردوستانه برای این دانشجویان در پی داشته باشد.
این انجمن با نشر اعلامیهی در ۲۱ جولای در صفحۀ اکس خود گفته است که مسئولان پوهنتون طبی کینگ ادوارد به دانشجویان، داکتران و سایر شهروندان افغانیکه در خوابگاه این پوهنتون اقامت دارند و ویزههای شان تمدید نشده است، تنها ۴۸ ساعت فرصت دادهاند تا خوابگاه را تخلیه کنند، در غیر آن، به گونه اجباری از آنجا اخراج خواهند شد.
به این دانشجویان تنها ۴۸ ساعت فرصت دادهاند تا خوابگاه را تخلیه کنند، در غیر آن، به گونه اجباری از آنجا اخراج خواهند شد.
تلاش کردیم که با دانشجویان افغان در پوهنتون طبی کینگ هارورد لاهور گفتوگو کنیم، اما تا تهیه این گزارش مؤفق نشدیم.
انجمن بینالمللی دانشجویان افغان از حکومت پاکستان، حکومت ایالت پنجاب و مسئولان این پوهنتون خواسته است که با اتخاذ رویکرد انسانی، به دانشجویان افغان فرصت کافی، راهنمایی روشن و حمایت لازم برای حل مشکلات مربوط به ویزه بدهند و از اخراج فوری آنان جلوگیری کنند.
این انجمن همچنین از نهادهای بینالمللی، از جمله کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندهگان (یو ان اچ سی آر)، یونسکو، یونیسف و سازمان بینالمللی مهاجرت (آی او ام) خواسته است که برای حمایت از دانشجویان افغان و تضمین ادامه دسترسی آنان به آموزش، اقدام و همکاری کنند.
قیصر افریدی، سخنگوی کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندهگان در اسلامآباد، به رادیو آزادی گفته است که این نهاد در مورد سرنوشت دانشجویان افغان با حکومت پاکستان در تماس است و تلاش میکند از اخراج آنان جلوگیری شود: "حکومت پاکستان نباید مردم به ویژه دانشجویان را اخراج کند، زیرا دروس آنها در جریان است و اخراج آنها قابل توجیه نیست و در این مورد گفتوگوی ما با حکومت پاکستان جریان دارد."
در همین حال، شماری از مهاجران افغان میگویند که حکومت پاکستان در حالی روند بازداشت و اخراج اجباری مهاجران فاقد اسناد اقامت را تشدید کرده که صدور و تمدید ویزه برای شهروندان افغان نیز متوقف شدهاست.
صدور و تمدید ویزه برای شهروندان افغان نیز متوقف شدهاست.
زرینه دانشجو، یکی از مهاجرین افغان در پاکستان در این مورد به رادیو آزادی گفت: "مدت سه سال میشود که در پاکستان هستم و ثبت و راجستر ملل متحد هستم. در آغاز ویزه داشتم، اما زمانیکه مدت اعتبار ویزه به پایان رسید پاکستان دیگر ویزه نداد و صدور ویزه و تمدید آن به کلی بند است و در زمانیکه صدور ویزه امکان پذیر هم بود بسیار قیمت بود، برای من یا امثال من که اجازه کار هم نداریم گرفتن ویزه بسیار مشکل بود."
او افزود که با تشدید روند اخراج اجباری مهاجران، افغانهای مقیم پاکستان با وضعیت دشوار و نگران کنندهی روبهرو شدهاند: "شخصاً خودم و همه افغانها که در ملل متحد هم ثبت هستیم با مشکل زیاد دچار هستیم، اسناد ملل متحد اصلاً قابل اعتبار نیست و ما از ترس بازداشت از خانههای خود بیرون شده نمیتوانیم، با مشکلات زیادی روبهرو هستیم."
حکومت پاکستان در ادامه روند اخراج مهاجران افغان فاقد اسناد که از سال ۲۰۲۳ آغاز شد و به اخراج صدها هزار افغان انجامید، اکنون نیز کارزار تازهی را برای بازداشت و اخراج مهاجرین افغان فاقد مدارک معتبر اقامت به راه انداخته است.
مقامهای پاکستانی تا کنون نگفته اند که از ۱۰ جولای به اینسو چه تعداد افغان بازداشت یا اخراج شدهاند، اما میوند علمی، رئیس شورای مهاجران افغان در اسلامآباد، پیشتر به رادیو آزادی گفته بود که از دهم جولای تا کنون دهها مهاجر افغان بازداشت یا به گونه اجباری از پاکستان اخراج شدهاند.
از دهم جولای تا کنون دهها مهاجر افغان بازداشت یا به گونه اجباری از پاکستان اخراج شدهاند.
پاکستان طی چند دهۀ گذشته میزبان میلیونها مهاجر افغان بودهاست، اما اکنون این پرسش مطرح میشود که چرا روند بازداشت و اخراج افغانهای فاقد اسناد در این کشور شدت گرفته است؟
سمیع یوسفزی، خبرنگار و آگاه امور سیاسی، میگوید مهاجران افغان قربانی تنشهای سیاسی میان حکومت طالبان و پاکستان شدهاند: "موضوع پناهجویان افغان فشار سیاسی علیه حکومت طالبان است. فکر نمیکنم که این یک موضوع امنیتی به پاکستان باشد، چرا که افغانها بیش از چهار دهه است که در پاکستان زندهگی میکنند و هیچگاه در امور امنیتی و سیاسی پاکستان دخیل نبودند، اما اکنون متأسفانه مهاجرین افغان قربانی سیاستهای حکومت طالبان و اسلامآباد شدهاند."
روابط میان حکومت طالبان و اسلامآباد از اواخر سال گذشته میلادی و پس از افزایش تنشهای مرزی، رو به تیرهگی گذاشت.
پاکستان همواره حکومت طالبان را به پناه دادن به شورشیان، بهویژه اعضای تحریک طالبان پاکستان (تیتیپی)، متهم کرده و گفته است که حملات در خاک پاکستان از داخل افغانستان سازماندهی میشود.
طالبان این اتهام را رد کرده و تأکید دارند که اجازه نمیدهند از خاک افغانستان علیه هیچ کشوری استفاده شود.
کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندهگان (یو ان اچ سی آر) میگوید که پاکستان تا پایان سال ۲۰۲۴ میزبان بیش از ۲،۸ میلیون شهروند افغان بوده است، آماریکه شامل پناهندهگان ثبت شده، دارندهگان کارت شهروندی افغان (ایسیسی) و افغانهای فاقد اسناد میشود.
پاکستان تا پایان سال ۲۰۲۴ میزبان بیش از ۲،۸ میلیون شهروند افغان بوده است.
بر اساس آخرین آمار این نهاد، از آغاز سال ۲۰۲۶ تا کنون بیش از ۱۵۸ هزار افغان از پاکستان به افغانستان بازگشته اند که این رقم شامل بازگشتهای داوطلبانه و اجباری است.
در چنین شرایطی این پرسش مطرح میشود که آیا افغانستان تحت حاکمیت طالبان ظرفیت پذیرش این شمار از مهاجران بازگشته را دارد؟
محمد ابوالاحرار رامزپور، پژوهشگر مسایل حقوق بشری، میگوید با توجه به وضعیت اقتصادی و بشری افغانستان، بازگشت گستردۀ مهاجران میتواند چالشهای موجود را بیش از پیش افزایش دهد: "حقیقت این است که افغانستان امروز با چالشهای جدی اقتصادی، بیکاری گسترده، کمبود خانه و مسکن، محدودیت خدمات صحی و تعلیمی و آموزشی و همچنان خشکسالی و آفت طبیعی و کاهش کمکهای بینالمللی مواجه است، در اینگونه شرایط برگشت صدها هزار عودت کننده فشار بیشتر بر افغانستان وارد خواهد کرد."
چارلی گودلیک، سخنگوی کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندهگان در افغانستان، نیز اخیراً گفته است که انتظار میرود تا پایان سال ۲۰۲۶، میان دو تا دو و نیم میلیون مهاجر دیگر به افغانستان بازگردند، روندیکه بهگفته او، بحران بشری این کشور را عمیقتر خواهد ساخت.
