امسو و سازمان جهانی مبارزه با شکنجه، موارد بدرفتاری سیستماتیک با مهاجران افغان در پاکستان را مستندسازی کرده اند

آرشیف

یک خبرنگار پیشین افغان که می گوید مدتی قبل همراه با خانواده‌اش توسط پولیس پاکستان بازداشت و در زندان ادیاله زندانی شده بود، به رادیو آزادی گفت که خاطرات رفتار نادرستی که در زندان با او شده هنوز هم آزارش می‌دهد.

او که اکنون در افغانستان به سر می‌برد و به دلیل مشکلات امنیتی نمی‌خواهد نامش در گزارش ذکر شود در ماه رمضان به اتهام نداشتن ویزه همراه با خانواده پنج نفره‌اش بازداشت شد و پس از دو روز نگهداری در توقیف، بدون حکم محکمه مستقیماً به زندان انتقال داده شد.

در زندان ادیاله وضعیت بسیار بدی داشتیم. رفتار بسیار نادرست با ما صورت می‌گرفت

ما را در اتاقی نگه می‌داشتند که فقط برای یک نفر ساخته شده بود، اما ۱۴ نفر در آن زندانی بودیم؛ حتی جای نشستن هم نداشتیم، چه برسد به خوابیدن. بدون هیچ جرمی بازداشت شده بودیم؛ نه دزدی کرده بودیم و نه قتل. تنها جرم ما این بود که افغان بودیم. آن‌قدر رفتار بدی با ما شد که هنوز هم وقتی به یادش می‌افتم دچار شکنجه روحی می‌شوم."

به گفته او، پس از دو ماه زندانی بودن در ادیاله، همراه با خانواده‌اش به افغانستان اخراج شد.

اما او تنها افغانی نیست که از بدرفتاری در زندان‌های پاکستان شکایت دارد؛ شماری دیگر از افغان‌های که به دلیل نداشتن ویزه بازداشت شده‌اند نیز ادعاهای مشابه دارند.

محمدالله، باشنده ننگرهار که به‌تازگی به‌گونه اجباری اخراج شده، روز یک‌شنبه ۲۰ ثور به رادیو آزادی گفت:

"ما را آنجا بازداشت کردند، زندانی کردند، بسیار لت‌وکوب کردند، پول‌هایمان را گرفتند، موبایل‌ها، پاسپورت و کارت مهاجرت ما را گرفتند و بعد دیپورت کردند."

واحدالله یک افغان دیگر که او هم تازه اخراج شده به رادیو آزادی گفت:

با افغان‌ها بسیار بدرفتاری می‌شود. در زندان‌ها اصلاً به افغان‌ها به چشم انسان نگاه نمی‌کنند

هرجا که با ما روبه‌رو می‌شدند دشنام و توهین می‌کردند. از توقیف خانه تا زندان همین وضعیت ادامه داشت."

هرچند حکومت پاکستان پیش‌تر گزارش‌های مربوط به بدرفتاری با افغان‌ها در زندان‌ها را رد کرده، اما در ماه جنوری سال جاری، حکومت طالبان در افغانستان اعلام کرده بود که موارد بازداشت، آزار و رفتار نادرست با مهاجران افغان در پاکستان افزایش یافته است.

حمدالله فطرت، معاون سخنگوی حکومت طالبان، آنزمان در صفحه اکس خود نوشته بود که حکومت پاکستان باید بر اساس اصول بین‌المللی مهاجرت، از بازداشت و بدرفتاری با مهاجران افغان دست بردارد.

در همین حال، شورای سراسری مهاجران افغان در خیبرپختونخوا نیز بدرفتاری با مهاجران افغان در توقیف خانه‌ها را تأیید می‌کند.

بریالی میاخیل، مسئول این شورا، به رادیو آزادی گفت که افغان‌ها نه تنها در بازداشتگاه‌ها، بلکه هنگام بازگشت به افغانستان نیز با مشکلات زیادی روبه‌رو هستند:

در بازداشتگاه‌ها با افغان‌ها رفتار غیرانسانی می‌شود. اما مشکل فقط توقیف نیست؛ وضعیت کنونی مهاجران افغان بسیار دردناک است

هنگام بازگشت به افغانستان، در مراکز تأیید اسناد از آنان پول گرفته می‌شود، در مسیر راه نیز از آنان اخاذی می‌شود و رفتار بسیار بدی با آنان صورت می‌گیرد."

این در حالی است که به‌تازگی سازمان حمایت از رسانه‌های افغانستان امسو و سازمان جهانی مبارزه با شکنجه، گزارشی مشترکی را به کمیته منع شکنجه سازمان ملل ارائه کرده‌اند که در آن موارد بدرفتاری سیستماتیک با مهاجران افغان در پاکستان از سال ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۶ مستندسازی شده است.

این گزارش مشترک که امسو روز شنبه ۱۹ ثور در صفحه اکس خود منتشر کرده، بر اساس مصاحبه با ۴۱ افغان و اسناد دقیق شماری از نهاد های بین المللی از جمله کمیشنری عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان یو‌ان‌اچ‌سی‌آر، سازمان بین‌المللی مهاجرت آی او ام، سازمان عفو بین‌الملل امنیستی انترنشنل و کمیسیون حقوق بشر پاکستان تهیه شده است.

بر اساس یافته‌های این گزارش، ۹۶ اعشاریه ۴ درصد افغان‌های بازداشت‌شده در توقیف با انواع شکنجه و بدرفتاری روبه‌رو شده‌اند و از ۸۵ اعشاریه ۷ درصد آنان برای جلوگیری از بازداشت یا در بدل آزادی، پول گرفته شده است.

در گزارش همچنین آمده که بیش از ۷۵ درصد بازداشت‌شدگان دچار شکنجه روحی، تهدید و تحقیر شده‌اند و ۷۲ درصد دیگر بیش از ۴۸ ساعت بدون بررسی قضایی در بازداشت نگهداری شده‌اند.

طبق این گزارش، هنگام اخراج هیچگونه ارزیابی فردی از خطرات متوجه مهاجران افغان انجام نشده و هزاران نفر به افغانستان تحت حاکمیت طالبان بازگردانده شده‌اند؛ جایی که زندگی آنان در خطر است و این بازگشت‌ها بر اساس معیارهای بین‌المللی داوطلبانه محسوب نمی‌شود.

بیشتر در این باره:

بازداشت بیش از دو هزار مهاجر افغان در پاکستان در جریان یک هفته

پاکستان تاکنون به‌صورت رسمی در مورد این گزارش چیزی نگفته، اما روز جمعه ۱۸ ثور، کمیشنری عالی سازمان ملل در امور پناهندگان و سازمان بین‌المللی مهاجرت در گزارشی مشترک اعلام کردند که پاکستان تنها در یک هفته گذشته بیش از دو هزار افغان را بازداشت کرده است.

پاکستان روند اخراج مهاجران بدون اسناد افغان را در سال ۲۰۲۳ آغاز کرد، اما در چند ماه اخیر و ظاهراً پس از افزایش تنش‌ها با طالبان، فشار بر مهاجران افغان بیش از هر زمان دیگر افزایش یافته است.

بر اساس گزارش یو ان اچ سی آر، از سال ۲۰۲۳ تاکنون بیش از دو میلیون افغان از پاکستان اخراج شده‌اند و نزدیک به دو میلیون نفر دیگر هنوز در آن کشور زندگی می‌کنند.