درحالی‌که بیشتر مردم افغانستان در آستانۀ زمستان برای تهیه مواد غذایی اولیه مانند آرد، روغن، برنج و همچنان ماد سوخت آماده می‌شوند، گزارش‌ها نشان می‌دهد که بهای برخی مواد خوراکی ضروری همچنان در مقایسه با گذشته بلند باقی مانده است.
مژگان، باشندۀ کابل که مصارف یک خانواده هفت نفری را تأمین می‌کند، اخیراً به رادیو آزادی گفت که به دلیل افزایش قیمت‌ها، توان خرید برخی از مواد مورد نیاز خود را از دست داده‌است.
او می‌گوید: "پیش از این یک بوجی آرد را به ۱،۲۰۰ افغانی می‌خریدیم، اما اکنون قیمت آن به ۱،۸۰۰ افغانی رسیده است. شکر نیز قبلاً هر کیلو ۵۰ افغانی بود، اما حالا تقریباً به ۸۰ افغانی رسیده است. به دلیل همین گرانی مجبور شده‌ام برخی مواد غذایی مانند گوشت سرخ و گوشت مرغ را از فهرست خرید حذف کنم تا بتوانیم سایر مصارف ضروری را تأمین کنیم."
گلثوم، یک باشندۀ ولایت لوگر و مادر هشت کودک نیز از افزایش قیمت‌ها شکایت دارد.
او به رادیو آزادی گفت: "من سرپرستی هشت فرزندم را بر عهده دارم و از وضعیت بد اقتصادی رنج می‌برم. کاری برایم پیدا نمی‌شود. قیمت آرد، گوشت و برنج بسیار بلند رفته و ما نمی‌توانیم برای کودکان خود غذاهای تهیه کنیم که دارای پروتین و ویتامین باشد. ناچار هستیم سبزیجات ارزان‌قیمت بخریم."
آرشیف، باشنده‌گان شهر کابل حین خرید مواد غذایی در مندوی
یافته‌های تازۀ برنامۀ جهانی غذا (دبلیو اف پی) نیز نشان می‌دهد که با وجود حفظ ارزش افغانی در برابر ارزهای خارجی، بهای مواد غذایی اساسی در بازارهای افغانستان کاهش نیافته است.
بر اساس گزارش این نهاد، در هفته سوم ماه اکتوبر، درحالی‌که هر دالر امریکایی با ۶۴.۹ افغانی تبادله می‌شد و ارزش افغانی نسبت به سال گذشته سه درصد تقویت شده، در سطح کشور تغییرات اندکی در میانگین قیمت‌ها در مقایسه با هفته پیش از آن مشاهده شد، با این حال، قیمت برخی اقلام هنوز هم در مقایسه با سال گذشته و میانگین سه سال اخیر در سطح بلند باقی مانده است.
این گزارش می‌افزاید که به دلیل اختلال در مسیرهای تجارتی منطقه و کندی روند واردات، قیمت آرد، گندم، برنج، شکر و روغن با فشار عرضه مواجه بوده و همچنان بلند باقی مانده است.
اما در عین حال، قیمت حبوباتی که در داخل افغانستان تولید می‌شوند، به دلیل افزایش عرضه و واردات از کشورهای آسیای میانه نسبتاً پایین‌تر بوده است.
بر اساس این گزارش، افزایش عرضۀ داخلی، تولید منطقه‌ای و واردات از آسیای میانه از عوامل پایین ماندن قیمت حبوبات بوده است.
آرشیف، باشنده‌گان شهر کابل حین خرید مواد غذایی در مندوی
از سوی دیگر، فرصت‌های محدود صادراتی و تقاضای ضعیف نیز به کاهش قیمت‌ها کمک کرده‌است.
کارشناسان اقتصادی می‌گویند که وابسته‌گی به واردات خارجی و محدودیت در تولیدات داخلی باعث افزایش قیمت‌ها و کاهش قدرت خرید مردم شده‌است.
آذرخش حافظی، رئیس پیشین اتاق‌های تجارت ایکو و کارشناس اقتصادی می‌گوید که تغییر قیمت‌ها تنها به ثبات پول ملی وابسته نیست، بلکه بسته شدن راه‌های تجارتی و افزایش هزینه‌های واردات نیز در بالا رفتن بهای کالاها نقش دارد.
او می‌گوید: "درست است که افغانی در برابر دالر در حدود ۶۵ افغانی تبادله می‌شود و در مقایسه با گذشته بسیار نیرومندتر شده‌است، اما باید این نکته را نیز در نظر داشته باشیم که در منطقه جنگ جریان دارد و راه‌ها بسته است. مسیر پاکستان که راه ترانزیتی ما بود و در عین حال یک راه مهم تجارتی نیز به شمار می‌رفت، پیش‌تر حجم دادوستد رسمی و غیر رسمی ما با پاکستان را به حدود پنج میلیارد دالر می‌رساند، اما اکنون این رقم به صفر رسیده است. شما می‌دانید زمانی‌که کالا از پاکستان بارگیری می‌شد، همان روز در بازار ننگرهار یا کابل تخلیه می‌گردید، اما اکنون که ما راه‌های بدیل پیدا کرده‌ایم، هزینه‌های این مسیرهای بدیل بیشتر است. حالا به جای یک شب، رسیدن کالا به مقصد حدود یک ماه زمان می‌گیرد."
آرشیف، یکی از مغازه‌‌های مواد غذایی در شهر کابل
آقای حافظی می‌افزاید که بهای مواد غذایی و سوخت به طور کلی در منطقه و جهان افزایش یافته است و اگر ثبات پولی وجود نمی‌داشت، قیمت‌ها در افغانستان از این هم بلندتر می‌بود.
او می‌گوید که برای تقویت توان خرید شهروندان، بخش‌های خصوصی و دولتی باید با حمایت جامعۀ جهانی تلاش‌های مشترک انجام دهند تا زمینه‌های کاری فراهم شود و بیکاری کاهش یابد.
به‌گفته او، تحقق این هدف به فراهم شدن یک بستر مناسب سیاسی نیاز دارد.
برنامۀ جهانی غذا که هر هفته اطلاعات مربوط به قیمت مواد غذایی را از ۳۴ ولایت افغانستان گردآوری می‌کند، در تازه‌ترین گزارش خود گفته است که قیمت مواد سوخت و کود کیمیاوی همچنان بالا باقی مانده و این موضوع فشار بیشتری بر تولیدات زراعتی، حمل‌ونقل و توان خرید خانواده‌ها وارد کرده است.