زمینهای مردم را از بین بردهاند، حتی آب آشامیدنی مردم خشک شده است
یکی از باشندگان ولسوالی چاهآب تخار که بهدلیل حساسیت موضوع نخواست نامش در گزارش نشر شود، روز دوشنبه ۵ جنوری در گفتوگو با رادیو آزادی ادعا کرد که برخی شرکتهای استخراج طلا بهگونهٔ غیرحرفهای در زمینهای زراعتی مردم فعالیت میکنند و بدون آنکه سهمی به باشندگان محل بدهند، به زمینها و محیط زیست آسیب جدی وارد کردهاند.
او مدعی است که در جریان این اعتراضات چند تن از روستاییان و نزدیکانش کشته و زخمی شدهاند.
«زمینهای مردم را از بین بردهاند، حتی آب آشامیدنی مردم خشک شده است. مردم دیگر به تنگ آمده و اعتراض کردند. امروز مردم وسایل دو شرکت را به آتش کشیدند و در این منطقه پنج جوان شهید و حدود ۱۶ تن زخمی شدهاند. وضعیت فعلاً در منطقه خراب است و طالبان نیروهای بیشتری را به منطقه اعزام کردهاند. خواست ما این است که عدالت تأمین شود؛ اگر هم طلا استخراج میشود، باید بهگونهٔ قانونی باشد. حق مردم محل نقض شده و هیچ حقی به آنان داده نمیشود.»
با آنکه برخی باشندگان محل ادعا میکنند که در جریان درگیری ها میان شرکت های قراردادی و مردم محل، دستکم ۵ تن کشته و ۱۶ تن زخمی شدهاند؛ اما رادیو آزادی بهدلیل نداشتن خبرنگار در محل، نتوانسته است این آمار را بهگونهٔ مستقل تأیید یا رد کند.
یکی دیگر از باشندگان ولسوالی چاه آب ولایت تخار و شاهد عینی اعتراضات که او نیز بهدلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، به شرط تغییر صدا به رادیو آزادی گفت که این اعتراضها زمانی به خشونت انجامید که به گفتهٔ او، مردم مانع ادامهٔ کار شرکت قراردادی در زمینهای زراعتیشان شدند و روز دوشنبه ۵ جنوری برخی وسایط این شرکت را به آتش کشیدند:
«مردم جلو تخریب زمینهایشان را میگرفتند، چون این زمینها آبی و للمی است. بیشتر زمینهای چاهآب شخصی است و مردم اسناد مالکیت دارند. حالا مردم بهخاطر اینکه در این مناطق زندگی میکنند، سهم خود را میخواهند. رفتوآمد ماشینآلات و وسایط این شرکتها سرکهای ما را ویران کرده است؛ قبلاً راه تا ولسوالی ۵۰ دقیقه بود، حالا تا سه ساعت شده است. مشکلات زیاد شده، چون محیط زیست ما را تخریب کردهاند، زمینهای زراعتی را از بین بردهاند و همهچیز را خراب کردهاند. وقتی به مردم سهم داده نمیشود، خسته میشوند و مشکل بهوجود میآید.»
در شبکههای اجتماعی و برخی رسانههای داخلی نیز ویدیوهای متعددی از این اعتراضها منتشر شده است.
رفتوآمد ماشینآلات و وسایط این شرکتها سرکهای ما را ویران کرده است
رادیو آزادی تلاش کرد نظر حکومت طالبان را در این باره بپرسد، اما تا زمان نشر این گزارش، مسئولان قوماندانی امنیهٔ تخار، ریاست اطلاعات و فرهنگ این ولایت و همچنان عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت امور داخلهٔ طالبان، به پرسشهای رادیو آزادی پاسخ ندادند.
پیش از این نیز در شمال افغانستان، بهویژه در تخار و بدخشان، بر سر معادن طلا منازعههایی رخ داده است.
در چند سال گذشته در مورد عملکرد حکومت طالبان در بخش استخراج معادن انتقاد های وجود داشته و منتقدان گفته اند که طالبان بهگونهٔ بیرویه دست به استخراج طلا و دیگر سنگهای قیمتی زده و در قراردادها نیز بسیاری از معیارها را نادیده گرفته است.
پس از بازگشت طالبان به قدرت و کاهش کمکهای خارجی به افغانستان، کار استخراج معادن طلا و سنگهای قیمتی در شماری از ولایتها، بهویژه تخار، بدخشان و برخی مناطق دیگر، افزایش یافته است.
افغانستان یکی از کشورهایی است که دارای ذخایر گستردهٔ طبیعی، سنگهای قیمتی و نیمهقیمتی است، وزارت معادن در دورهٔ نظام جمهوری پیشین اعلام کرده بود که ارزش این ذخایر طبیعی تا ۳ تریلیون دالر میرسد.
